fbpx


Geen categorie

Buma: de conservatieve comeback kid van het CDA




Op woensdag 15 maart gaan onze noorderburen naar het stemhokje – zij doen dat op een weekdag. Hoewel vooral huidig minister-president Mark Rutte (VVD), Geert Wilders (PVV) en Jesse ‘Jessias’ Klaver (GroenLinks) de aandacht kapen, zou CDA-lijsttrekker Sybrand Buma wel eens de verassing van de verkiezingen kunnen worden.

Houterige campagneheld

‘Houterige Buma is held in campagne aan het worden’, kopte NRC afgelopen weekend nog. Uit de meest recente peiling van Maurice de Hond – gehouden voor de ‘crisisnacht’ in Rotterdam, waar twee Turkse ministers naar huis zijn gestuurd – blijkt dat het CDA dezelfde hoogte bereikt als de PVV: beide partijen behalen zo’n 22 zetels. De VVD staat op kop met 24 zetels, GroenLinks telt er 20 (ten koste van de PvdA van Lodewijk Asscher, de regerende sociaaldemocraten halen 9 zetels – een historisch dieptepunt). Bovendien kunnen CDA, net als onder andere D66 (17 zetels in de De Hond-peiling) en VVD, profiteren van strategische stemmen.

Het CDA, een confessionele fusiepartij opgericht in 1980, heeft sinds zijn ontstaan altijd in de regering gezeten, behalve in de paarse kabinetten Kok I (1994-1998), Kok II (1998-2002) en de uittredende regering Rutte II (2012-2017). Zijn laatste premier Jan Peter Balkenende hield het vier kabinetten uit (2002-2010). Tijdens Balkenende IV (2007-2010) haalde het CDA maar liefst 41 zetels. Maar de tijd van de oppermachtige volkspartij is voorbij. De daaropvolgende verkiezingen, waarna ze met de VVD in een minderheidsregering stapte en gedoogd werd door de PVV, pakte ze slechts 21 zetels.

De deelname aan de gedoogregering Rutte I (2010-2012) met CDA-boegbeeld Maxime Verhagen deed de christendemocraten geen goed. Officieel had de partij in die twee jaar overigens geen partijleider. Verhagen deelde de troon toen met partijvoorzitter Ruth Peetoom en Buma, sinds 2010 fractievoorzitter en sinds 2002 lid van de Tweede Kamer. Toen Wilders zijn gedoogsteun terugtrok, koos het CDA om Buma lijsttrekker te maken bij de komende verkiezingen – voor het eerst in zijn geschiedenis gebeurde de aanstelling door de partijleden. Maar Buma kon het tij niet keren en zorgde bij de vorige Tweede Kamerverkiezingen van 2012 voor een historisch laagtepunt: 13 zetels.

Beroepspoliticus

Buma komt uit een oud Fries adellijk geslacht. Zijn vader en grootvader waren allebei burgemeester in Friesland. Zijn grootvader is overigens door zijn verzet in de Tweede Wereldoorlog overleden in een concentratiekamp. Politiek zit bij Buma in de genen. Voor zijn Kamerlidmaatschap was Buma midden jaren 90 beleidsmedewerker justitie (hij studeerde rechten) van de CDA-fractie. Hij loopt al ruim twintig jaar rond op het Binnenhof, maar de titel ‘beroepspoliticus’ deert hem niet. (‘Ik ken dit land door en door, op deze plek ben ik thuis’, zei hij in AD.) Intussen blijkt Buma’s combinatie van degelijkheid, moralisme en zelfspot aan te slaan, schreef NRC.

Volgens CDA’ers is de huidige opmars te danken aan de koersvastheid van christendemocraten in de oppositie. Buma deed niet mee aan de vele akkoorden tussen kabinet en oppositie en maakte telkens zijn eigen afweging. Kiezers zien dat mogelijk als een vorm van leiderschap. Ook het partijprogramma lijkt aan te sluiten bij de verwachtingen van de kiezers: meer zekerheid op de arbeidsmarkt en in de zorg (minder marktwerking) en een rechtsere koers inzake integratie en immigratie.

Erdogan-kritischer dan de VVD

Zo zei Buma zondag nog in het tv-programma Buitenhof dat het associatieverdrag van de Europese Unie met Turkije moet worden opgezegd. Hoewel dit volgens experts quasi onmogelijk is, kon Buma zijn punt wel maken. ‘Door dat verdrag hebben Turken niet de plicht om te integreren in de Nederlandse samenleving, kunnen ze probleemloos in dienst treden in het Turkse leger en houdt het land ook nog eens uitzicht op toetreding tot de Europese Unie.’ Inzake Turkije is CDA de afgelopen jaren trouwens veel kritischer over Erdogan geweest dan de VDD. Buma is duidelijker en principiëler dan Rutte, die eerder naar Duitsland (Merkel) kijkt.

Fatsoenlijk alternatief op rechts

Bovendien heeft Buma zich ook kunnen profileren als het ‘fatsoenlijke alternatief’ op rechts. Zeker aangezien Rutte en vooral Wilders niet altijd in debat gingen, zoals bij het eerste RTL-debat. (Toch zien opiniepeilers amper bewijs dat PVV’ers naar het CDA overstappen.) Buma zelf is overigens weinig op straat, hij doet vrijwel alleen optredens in de media. In de provincies moeten de regionale kopstukken de boer op; het CDA is een plattelandspartij.

Oubollig

De campagne van het CDA is ook conservatief getint, ze profileert zich als de partij die traditionele normen en waarden wil uitdragen. Enkele voorstellen. Contracten van vijf jaar. Meer geld voor politie en defensie. Het herinvoeren van de dienstplicht. Alle coffeeshops moeten op termijn dicht. Alle kinderen moeten op school het volkslied leren; het Wilhelmus moet ook staand gezongen worden. En majesteitsschennis moet strafbaar blijven, want ‘de waarde van ons koningshuis is het hoogste wat wij in Nederland hebben’. Oubollig? Dat maakt Buma niets uit. ‘Ik denk dat er heel veel van wat verloren is gegaan, helemaal niet zo fout was’, meende hij in EenVandaag.

‘Rutte ontbreekt moreel leiderschap’

‘De erfenis van dit kabinet na vier jaar is een land waar de publieke moraal verloren is gegaan’, betreurt Buma. Ook ‘Rutte ontbreekt moreel leiderschap’ is een zinnetje dat Buma regelmatig herhaalt. De ‘doe normaal’-boodschap van de premier vond Buma overigens volstrekt ongeloofwaardig. Hij wil graag premier worden, maar de vraag is of zijn conservatieve praat volstaat. In tegenstelling tot de zakelijke managersstijl van Rutte, gaat Buma er prat op dat hij wél een visie en een verhaal heeft. Maar als het over jobs gaat, lijkt het rechtse electoraat Rutte geloofwaardiger te vinden.

Rutte zelf zijn voorkeur voor een nieuw kabinet gaat uit naar een coalitie met de partijen CDA en D66. (‘Met de PVV valt niet te regeren.’) Maar mathematisch moet dat ook mogelijk zijn. Hoewel Rutte flexibel genoeg is om al die partijen het nodige ‘comfort’ te bieden, kan het na 15 maart wel eens een lange regeringsonderhandeling worden.

 

Foto: © Reporters

 

Aangeboden door de Vrienden van Doorbraak


steun doorbraak

Dit artikel, cartoon of podcast wordt u aangeboden door de Vrienden van Doorbraak

Door een jaarlijkse of maandelijkse bijdragen financieren de Vrienden van Doorbraak de publicatie van de gratis toegankelijke artikels, podcasts, cartoons of video-uitzendingen op doorbraak.be. Onze vrienden krijgen ook korting in de Doorbraak winkel en exclusieve uitnodigingen.

Hartelijk dank voor uw steun als Vriend van Doorbraak.

[ARForms id=103]

Sander Carollo

Sander is interviewer voor Doorbraak.

Dit artikel delen


Als abonnee kan u dit artikel gratis verspreiden via sociale media en doorsturen naar uw vrienden. Zij zullen dit artikel volledig kunnen lezen zonder abonnee te zijn of zonder een (proef)abonnement te nemen. Zij krijgen bij het lezen de vermelding dat dit artikel door u wordt aangeboden. Als u dit via email doorstuurt, wordt het emailadres van uw vriend niet genoteerd in de databank.

Commentaren en reacties


Kijk vooraf even op onze Spelregels en technische problemen
Commentaar open
Reacties - klik hier
Als ingelogde bezoeker kan u hier de reacties lezen en deelnemen aan het debat.
Reacties - klik hier
Als ingelogde bezoeker kan u hier de reacties lezen en deelnemen aan het debat.