fbpx


Europa-Express

Europese groene taxonomie: pragmatisme versus dogmatisme?




Kunnen bepaalde bedrijfsinvesteringen in nieuwe nucleaire of gastechnologie als ‘groen’ worden bestempeld? De Europese Commissie vindt van wel en dat kan belangrijke financiële gevolgen hebben. Maar de kans is reëel dat het Europees parlement dat voorstel volgende week verwerpt. Op de achtergrond spelen uiteraard ook de politieke tegenstellingen rond de (hernieuwde) inzet van gas en kernenergie om de energietransitie ook voor de burger betaalbaar te houden. Het Europees Parlement buigt zich volgende week over een voorstel van de Commissie om…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Kunnen bepaalde bedrijfsinvesteringen in nieuwe nucleaire of gastechnologie als ‘groen’ worden bestempeld? De Europese Commissie vindt van wel en dat kan belangrijke financiële gevolgen hebben. Maar de kans is reëel dat het Europees parlement dat voorstel volgende week verwerpt. Op de achtergrond spelen uiteraard ook de politieke tegenstellingen rond de (hernieuwde) inzet van gas en kernenergie om de energietransitie ook voor de burger betaalbaar te houden.

Het Europees Parlement buigt zich volgende week over een voorstel van de Commissie om de zogenaamde groene taxonomie aan te passen. Dit werd vorige week al in de bevoegde commissie van het parlement verworpen, en dus is de de kans behoorlijk groot dat ook de plenaire vergadering van het parlement de wijziging die de Commissie voorstelt zal wegstemmen. Alles draait daarbij rond de vraag of bepaalde bedrijfsactiviteiten en investeringen in de gas- of nucleaire sector de komende jaren ook effectief een rol kunnen spelen in de ambitieuze klimaatdoelstellingen van de EU en dus als ‘groen’ kunnen worden gemarkeerd.

Die ‘groene stempel’ mag dan haast een detail lijken, dat is het lang niet: de groene EU-taxonomie vormt voor de financiële sector én voor beleggers een almaar belangrijker leidraad om te beslissen welke nieuwe investeringen of bedrijfsactiviteiten ze de komende jaren zullen blijven ondersteunen omdat ze ook voldoende duurzaam zijn. Heel wat grote bedrijven moeten – met het oog op de Europese green deal – immers volop inzetten op een diepgaande transformatie van hun economische activiteiten, zodat ze op termijn zullen passen in een koolstofarme economie.

Transitiefonds

De EU-taxonomie – op basis van een uitgebreide technische screening – moet hen daarbij helpen, doordat ze ‘groene’ activiteiten ook duidelijk benoemt. Daarnaast besliste de Europese Commissie eerder al dat het de komende tien jaar zowat duizend miljard euro wil investeren in de financiering van de green deal. Dit geld komt onder meer van een Europees transitiefonds, maar ook van de EU-begroting, van mede-investeringen door de lidstaten zelf én van privé-investeerders.

Ook bij de toewijzing hiervan speelt de groene taxonomie een cruciale rol: activiteiten of investeringen die niet als duurzaam gelden, kunnen ook geen aanspraak maken op dit geld. Via de groene taxonomie hoopt Europa particuliere investeringen immers vooral in de richting van innovatie en activiteiten te sturen die nodig zijn om de beoogde klimaatneutraliteit tegen 2050 ook effectief te bereiken.

Politiek gevoelig

Min of meer op een diefje – en dat is meteen ook een van de redenen waarom nogal wat Europese parlementsleden zich vandaag zo kritisch tonen – keurde de Europese Commissie begin dit jaar een wijziging aan de eerder al goedgekeurde groene taxonomie goed. Onder meer Duitsland en Frankrijk zouden daar sterk op hebben aangedrongen. Geen onbelangrijk detail hierbij: die aanpassing dateert nog van voor de start van de oorlog in Oekraïne. Het hoeft geen betoog dat zowel de geopolitieke als de economische context sindsdien ingrijpend veranderd zijn, en dat heel wat EU-lidstaten intussen ook hun energiebeleid drastisch hebben moeten bijsturen.

Voor alle duidelijkheid: de taxonomie bepaalt niet of een bepaalde technologie al dan niet nog deel mag uitmaken van de energiemix van de lidstaten. Maar ze ligt politiek uiteraard wel bijzonder gevoelig, zeker nu almaar meer lidstaten noodgedwongen opnieuw hun heil zoeken in kernernergie of zelfs gas- en kolencentrales in een poging om de energie-afhankelijkheid van Rusland zo snel mogelijk terug te schroeven.

Brug te ver

Voor de wijziging in de groene taxonomie baseerde de Commissie zich naar eigen zeggen op wetenschappelijk advies. Dit gaf aan dat ook bepaalde innovaties en prive-investeringen in gas- en nucleaire activiteiten nog een rol kunnen spelen in het behalen van de klimaatdoelstellingen. Waarmee ze dus meteen ook in aanmerking zouden komen voor gedeeltelijke financiering uit het Europese budget dat de energietransitie moet ondersteunen. Onder meer de socialistische fractie en de groenen in het Europees parlement willen daar niet van weten. De fractie van de Europese Conservatieven en Hervormers, waarvan onder meer ook de N-VA deel uitmaakt, steunt de nu voorliggende wijziging wél.

‘In essentie draait alles rond de vraag: voor welke investering kunnen we een beroep doen op de fondsen die we reserveren voor de financiering van de energietransitie, en welke investeringen vallen daar niét onder,’ stelt Europees parlementslid Kathleen Van Brempt (Vooruit). ‘Het is natuurlijk aan de lidstaten om in te vullen hoe ze de transitie naar volledig duurzame en klimaatneutrale energiebronnen doorvoeren. Daarbij zullen in sommige gevallen ook overgangstechnologieën nodig zijn. Investeringen in zulke overgangstechnologieën blijven ook perfect mogelijk.’

‘Maar daarvoor budget ter beschikking stellen dat voorbehouden is voor investeringen in duurzame en hernieuwbare energie, dat is voor ons een brug te ver. Daarom verwerpen we de wijziging die de Europese Commissie nu voorstelt in de EU-taxonomie en sturen we het voorliggende plan dus opnieuw naar de tekentafel.’ Van Brempt stipt ook aan dat, op het moment dat de Commissie begin dit jaar de wijziging in de taxonomie op tafel legde, zelfs de Europese Investeringsbank opwierp dat investeerders niet geneigd zouden zijn om deze taxonomie te volgen.

Helse driehoek

Johan Van Overtveldt (N-VA) is het daar helemaal niet mee eens. ‘Wij steunen de voorgestelde wijziging van de Europese Commissie. Het Europese klimaatbeleid kan vandaag niet langer losgekoppeld worden van enerzijds de energiebevoorrading en anderzijds de koopkracht. Dit is een ronduit helse driehoek: mochten we onze klimaatmaatregelen onverkort doorvoeren, dan komen we ongetwijfeld in de problemen op vlak van energiebevoorrading en koopkracht.’

‘Wij zien daarvoor maar één oplossing: kernenergie moet ook de komende jaren in de Europese groene taxonomie worden opgenomen. Zowel met het oog op de klimaatdoelstellingen als naar de energiezekerheid én de koopkracht van de burger toe blijft kernenergie een noodzaak. Hoe leg je overigens uit dat de socialistische fractie in het EP zich hiertegen kant, maar dat diezelfde socialisten intussen in ons land en in Duitsland wel deel uitmaken van regeringen die gas- en zelfs bruinkoolcentrales willen bouwen of opnieuw openstellen?’

Het blijft volgens Van Overtveldt dan ook afwachten of de plenaire vergadering van het EP volgende week effectief de bevoegde commissie volgt. ‘De verwerping vorige week van het voorstel van de Europese Commissie gebeurde met een relatief kleine meerderheid. Ik hoor intussen in de wandelgangen dat er vooral binnen Renew- en EPP-fracties stevig wat beweegt.’ Mocht het EP de voorgestelde wijziging volgende week effectief wegstemmen, dan is de Commissie opnieuw aan zet. Een eventueel nieuw voorstel zal dan achteraf ook opnieuw door de Europese raad en door het parlement moeten worden goedgekeurd.

Deze rubriek gaat er in de zomermaanden een aantal weken tussenuit, eind augustus zijn we er opnieuw met Europees nieuws.

Filip Michiels

Filip Michiels is zelfstandig journalist.