fbpx


Binnenland, Wetenschap

Hoge Gezondheidsraad levert bedenkelijk advies over verplichte vaccinatie in de zorg

Comité voor Bio-Ethiek stelt wel degelijk ethische vragen



De Hoge Gezondheidsraad (HGR) stuurde woensdag een advies uit rond verplichte vaccinatie voor de brede zorgsector. Een kort advies, dat positief adviseert over de hele lijn. Het is opgebouwd op twee pijlers: een wetenschappelijke en een ethische. Na onderzoek blijken die pijlers bijzonder wankel. Het is eerder een politiek geïnspireerd advies, waarbij wetenschap en ethiek als schaamlapje worden gebruikt. Achterhaalde data en verwrongen weergave van het standpunt van het Comité voor Bio-ethiek Voor het wetenschappelijke luik wijzen alle referenties naar…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


De Hoge Gezondheidsraad (HGR) stuurde woensdag een advies uit rond verplichte vaccinatie voor de brede zorgsector. Een kort advies, dat positief adviseert over de hele lijn. Het is opgebouwd op twee pijlers: een wetenschappelijke en een ethische. Na onderzoek blijken die pijlers bijzonder wankel. Het is eerder een politiek geïnspireerd advies, waarbij wetenschap en ethiek als schaamlapje worden gebruikt.

Achterhaalde data en verwrongen weergave van het standpunt van het Comité voor Bio-ethiek

Voor het wetenschappelijke luik wijzen alle referenties naar studies en publicaties die gebaseerd zijn op data van eind 2020 en de eerste helft van 2021. Dit betekent dat de data achterhaald zijn en irrelevant voor de huidige epidemiologische situatie. Erg wetenschappelijk is dat dus niet.

Wat het ethische aspect betreft, verwijst de HGR naar advies 75 van het Raadgevend Comité voor Bio-ethiek (CB-E). De HGR schrijft in zijn advies dat het Comité geen ethische bezwaren heeft tegen verplichte vaccinatie in de brede zorg. Die stelling wordt gestaafd door een onvolledige quote uit advies 75. Dat is bijzonder kort door de bocht.

Verplichtingen weggelaten

Het CB-E stelt namelijk dat in geval van een ontoereikend vaccinatiegraad (zij hebben het op dat moment over 50 à 70%) de discussie over een verplichting maatschappelijk gevoerd moet kunnen worden. Voor een verplichting lijsten ze al een aantal voorwaarden op. Die worden expliciet weggelaten in de quote gebruikt door de HGR.

Vertegenwoordigers van het Comité Bio-ehtiek verschenen in september op een hoorzitting van de HGR om hun standpunt mee te delen en toe te lichten. Daar hebben zij in elk geval niet gezegd dat het CB-E geen ethisch probleem zag met een verplichte vaccinatie. De aanwezige leden verwezen voor hun standpunt naar advies 64 over verplichte vaccinatie. Dat advies dateert van 2015 -tempore non suspecto – en stelt dat er al vormen van verplichte vaccinatie bestaan, maar dat er toch voorwaarden zijn om tot verplichting over te gaan. Zo stelt het CB-E dat er over het algemeen geen sprake kan zijn van een verplichte vaccinatie voor een aandoening waar een werkende therapie voor bestaat. En die is er straks. Naast de behandeling met monoklonale antilichamen brengen Merck en Pfizer ook een Coronapil op de markt.

Op dit moment buigt het CB-E zich over het ethische vraagstuk rond verplichte vaccinatie. Om in alle sereniteit de discussies – er zijn binnen het CB-E duidelijk tegenstrijdige standpunten aanwezig – te kunnen voeren, geven zij momenteel geen commentaar op het onderwerp. Wel valt te verwachten dat zij geen afstand gaan nemen van advies 64. Ethische principes worden namelijk niet zo gemakkelijk opzij geschoven door dit eerbiedwaardig orgaan dat discretie hoog in het vaandel voert.

Personeelsuitval bestrijden via verplichte vaccinatie?

Geconfronteerd met deze vaststellingen reageert infectioloog prof .Yves Van Laethem, lid van de Hoge Gezondheids Raad. ‘De HGR heeft gebruik gemaakt van de beschikbare internationale wetenschappelijke data. We hebben ons ook gebaseerd op het advies van het CB-E, dat min of meer heeft aangegeven geen ethische bezwaren te zien om in bepaalde omstandigheden voor bepaalde beroepsgroepen een verplichting in te voeren. Ons advies is complementair.’

‘In de groep van de zorgberoepen gaat het niet zozeer om een individuele bescherming, maar meer om een bescherming tegen transmissie van het virus, die toch 50% bedraagt. Het gaat namelijk meestal om jonge en gezonde mensen. Maar we zien ook een probleem met een uitval van zorgpersoneel die oploopt van 10 to 20%. Daar moeten we ook rekening mee houden. We stellen vooral onze hoop op de derde dosis. De data uit Israël toont aan dat die toch heel efficiënt is.’

Het advies van de HGR werd niet ter goedkeuring voorgelegd aan het CB-E. Het lijkt ons eerder om een politiek geïnspireerd advies te gaan dan om eentje dat degelijk ethisch en wetenschappelijk is onderbouwd. Van Laethem haalt aan dat een verplichting belangrijk is om personeelsuitval te voorkomen. De personeelsbezetting in de zorg staat namelijk enorm onder druk. Of een verplichte vaccinatie tegen CoViD-19 daaraan gaat verhelpen, is maar zeer de vraag. Daar waar ze werd ingevoerd, werden verpleegkundigen uit het beroep gedrongen. Met rampzalige gevolgen. De vraag is of we het percentage niet gevaccineerde zorgverstrekkers kunnen missen. Want degenen die momenteel nog niet gevaccineerd zijn, gaan niet plooien en zullen het beroep – al dan niet gedwongen- verlaten.

Winny Matheeussen

Enige tijd geleden geboren, in de herfst. Momenteel levend.