fbpx


Actualiteit, Buitenland

Kan de Trump-fan zijn oikofobie afwerpen?

Het boek van John Bolton over Donald Trump slaat in Amerika in als een bom. Mogelijks zal het ook kritische Vlaamse Trump-fans doen twijfelen.



John Bolton schrijft een boek: The Room where it happened: A White House Memoir. En hij doet dat niet goed, als je de eerste striemende kritieken mag geloven. Het baadt in ‘opgeblazen zelfophemeling, ook al illustreert het meestal dat Bolton geen deuk in een pakje boter kon slaan’. ‘Gevuld met pietluttigheden en vreemde details’, draait de gehaktmolen verder, ‘swingend tussen nu eens extreem saai en dan weer lichtjes doorgeslagen’ (New York Times). De Washington Post gebruikt de volgende weinig flatterende…

Plus artikel - gratis maandabonnement

U heeft een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U heeft reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement



Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.







Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder je email adres en je naam en we maken een nieuw wachtwoord (als je een account hebt) of we maken automatisch een account aan.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


John Bolton schrijft een boek: The Room where it happened: A White House Memoir. En hij doet dat niet goed, als je de eerste striemende kritieken mag geloven. Het baadt in ‘opgeblazen zelfophemeling, ook al illustreert het meestal dat Bolton geen deuk in een pakje boter kon slaan’. ‘Gevuld met pietluttigheden en vreemde details’, draait de gehaktmolen verder, ‘swingend tussen nu eens extreem saai en dan weer lichtjes doorgeslagen’ (New York Times).

De Washington Post gebruikt de volgende weinig flatterende woorden: ‘Voor een verslag dat verrassend vrank is over zoveel dingen, is Boltons volslagen gemis aan zelfkritiek een van de grote tekortkomingen van dit boek’. Het zal Bolton worst wezen, want hij ‘ambieert duidelijk de aandacht van de gewone lezer niet’, of ‘van iemand anders die onmogelijk zinnen kan verwerken zoals deze, op de derde pagina: “De constante personeelswissels hielpen duidelijk niet, net zomin als de Hobbesiaanse bellum omnium contra omnes (oorlog van allen tegen allen)”‘ (National Public Radio – NPR).

Slecht boek

Je wenst geen enkele schrijver dergelijke ontvangst van zijn jongste literaire spruit toe, maar voor Bolton maak je daarop gauw een uitzondering. Bolton, de in onmin gevallen veiligheidsadviseur van Donald Trump, is immers ‘een oorlogscrimineel, die vroeger door hen (de media – nvda) veracht werd’ (uit een tweet van Harlan Z. Hill, medestander van Donald Trump). ‘Het is bovendien intriest en gevaarlijk dat John Boltons laatste publieke rol er een is van verrader die Amerika beschadigde door zijn heilige verantwoordelijkheid ten aanzien van het Amerikaanse volk geweld aan te doen. Aan al onze vrienden wereldwijd: jullie weten dat president Donald Trump een kracht is voor het goede in de wereld.’ (uit een tweet van Mike Pompeo, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken).

Bolton zou zelfs eens beweerd hebben: ‘Ik ben boos dat Trump niet meer oorlogsmisdaden begaan heeft.’ (uit een tweet van Arash Karami, bijdrager aan Al-Monitor, een nieuwsplatform over het Midden-Oosten). Dat mocht voor Bolton best ver gaan, want Bolton ‘wilde perse een (nucleaire) oorlog met Iran. Trump wilde dat niet.’ (uit een tweet van Tim, zelfverklaarde deugniet).

Gevaarlijke gek

Bolton is inderdaad een meedogenloze vechtjas, die de regimes van Iran, Syria, Libië, Venezuela, Cuba, Jemen en Noord-Korea (en ik vergeet er vast nog enkele) tegelijk zou aanvallen, als dat militair even kon. Daarvoor is hij bereid om de bevolking te beliegen, zoals toen hij Cuba er in 2002 ongegrond van beschuldigde een geheim biologisch wapenprogramma te ontwikkelen. En hij is een zelfvoldane egotripper, voor wie er maar een iets belangrijker is dan het algemeen belang: het eigen belang. Onthullingen die niet misstaan zouden hebben tijdens de afzettingsprocedure tegen Trump spaarde hij liever op voor de release van zijn boek.

De zo-even vermelde retweets van David Neyskens, mijn collega-auteur bij Doorbraak, demonstreren dat de voorgaande karakterschets van Bolton breed gedragen is. Hij is een deloyale vlerk, die Trump veel te lang aan zijn zijde geduld heeft. Na hem eerst zelf aangesteld te hebben, wel te verstaan, zijn profiel als havik goed kennend.

Tussentijdse conclusie: het boek is slecht geschreven en de auteur is een gevaarlijke gek. Is de kous daarmee af? Voor sommigen blijkbaar wel, want de echokamer van Trump laat niet na op de pianist te schieten. En wie weet worden sommige onthullingen inderdaad gekleurd door wie ze hier doet. Bolton is bij Trump in ongenade gevallen en hij zoekt de schijnwerpers. Dan kom je niet vertellen dat Trump geen spruitjes lust en in een oranje pyjama slaapt. Het is evenwel onwaarschijnlijk dat dit boek zomaar bij elkaar gelogen is.

Verbod van publicatie

De mislukte pogingen van het Ministerie van Justitie om de publicatie alsnog door een rechter te laten verbieden, versterken het gevoel dat dit boek Trump pijn kan doen. Dit schuurt bovendien met zijn zelfverklaarde strijd voor de vrijheid van meningsuiting. Het recente gevecht met Twitter en Facebook rond het vlaggen of het  weghalen van bepaalde berichten van de president ligt nog vers in het geheugen. Opvallend: eens te meer schrijft het Ministerie van Justitie zich gewillig in in de politieke agenda van Trump.

Amerikaanse mediakanalen hebben een aantal onthullingen van Bolton al uitvoerig besproken. Deze hebben het intrinsieke potentieel om twijfel te zaaien bij kritische Trump-fans. Blijven ze trouw aan hun uitgesproken adoratie van Trump of aan zichzelf? Zijn ze meer tegen de waarden van de Democraten dan ze voor hun eigen normen en waarden staan? Anderzijds: Trump heeft de grenzen van wat normaal (lees: volgens de norm) is al zo vaak verlegd, dat vele van zijn hondstrouwe fans al lang vergeten zijn waarvoor ze ooit stonden.

Persoonlijke inmenging

Trump zou volgens Bolton, een getuige uit de eerste hand, wel degelijk de inhouding van de veiligheidshulp van 391 miljoen dollar aan Oekraïne gekoppeld hebben aan een Oekraïens onderzoek naar vermeende wanpraktijken van de Democraten, met inbegrip van Joe Biden. Dat ruikt naar het eerstelijnsbewijs voor de quid pro quo, waarvan het ontbreken een belangrijk argument was voor de Republikeinen tegen de impeachment van Trump. De verontwaardiging voor een dergelijk crimineel gebruik van belastinggeld voor persoonlijke (herverkiezings)doeleinden zou ook in België terecht heel luid klinken.

Nog volgens Bolton zouden de Democraten de afzettingsprocedure tegen Trump zelf verzwakt hebben door hun focus op zijn houding tegenover Oekraïne. Met tal van gevallen van machtsmisbruik ten gunste van autoritaire leiders op zijn kerfstok had het dossier een stuk sterker kunnen ogen.Obstruction of justice as a way of life’ , zo laat Bolton niets aan de verbeelding over.

Nog een voorbeeld uit zijn boek. Trump zou er geen graten in gezien hebben om op vraag van president Erdogan tussen te komen in een lopend Amerikaans crimineel onderzoek. De Turkse Halkbank lag in het vizier van de Amerikaanse gerechtelijke autoriteiten wegens grootschalige inbreuken op de Amerikaanse sancties tegen Iran. Trump kreeg een nota van de zaakgelastigden van de bank in handen, waarna hij in een oogwenk concludeerde dat de bank totaal onschuldig was en Erdogan suste dat hij de zaken zou regelen. Waarom heb je nog een rule of law (het primaat van het recht) nodig, wanneer er ook een rule of Trump bestaat?

Onwetende kruiper

Ook het Amerikaanse buitenlandbeleid jegens China draagt volgens Bolton de stempel van Trumps persoonlijke agenda. Wat volgt, lijkt maar een zoveelste bijzetting te zijn in de galerij van het nieuwe Trumpiaanse normaal. Toch moeten ook Trumps kritische fans zich ongemakkelijk voelen bij zijn smeekbede bij de Chinese president Xi Jinping om Amerikaanse landbouwproducten te kopen. Opgegeven reden: de vrijwaring van zijn kansen op herverkiezing in de landbouwstaten. Wat kruiperig, en bovendien: wiens belang dient die man eigenlijk? Deze keer loopt het eigen belang misschien samen met het Amerikaanse belang, maar wat vertelt het over zijn drijfveren voor het bredere Amerikaanse buitenlandbeleid?

En dan is er nog die tenenkrullende onwetendheid bij de man wiens beslissingen ganse landen en regio’s kunnen maken of kraken. Criticasters van Joe Biden spotten graag met zijn gaffes of zijn soms warrige uiteenzettingen. Begrijpelijk. Durven ze ook consequent spotten met Trumps kennis over Finland (neen, dat is geen deel van Rusland), het Verenigd Koninkrijk (ja, dat is een kernmacht) en de Afghaanse presidenten (ja, die namen lijken soms op elkaar, maar studeer er dan wat beter op)?

Boltons boek is niet de ultieme ontmaskering van het fenomeen Trump. Het ligt in lijn met wat we al wisten en het blijft een getuigenis, weliswaar vanop de eerste rij. Toch is het een nieuw feit: het bevestigt en versterkt een aantal vermoedens uit de eerste hand, en het levert nieuwe elementen aan. Vergeet ook niet dat Bolton, als voormalig veiligheidsadviseur, het Witte Huis heel goed kent én dat Trump dit boek absoluut niet gepubliceerd wou zien. De stinkende wonde waarin hij kotert zou wel eens dicht bij de waarheid kunnen liggen.

Oikofobie

De voorgaande onthullingen verdienen de nodige voorzichtigheid, maar je kan niet naast de ondersteunende bewijslast kijken. Dat moeten ook de Vlaamse Trump-fans die nog weten waarvoor ze zelf staan, aanvoelen. Wie hoog oploopt met de term ‘oikofobie’ (zelfhaat of zoiets), en dat zijn nu eenmaal vaak Trump-fans, stevent af op een dilemma: verloochen ik mijn eigen normen en waarden, door Trump door dik en dun te blijven steunen, of ben ik liever een Trump-afvallige, door mijn normen en waarden net trouw te blijven?

Stel bijvoorbeeld dat Trump wel degelijk het Amerikaanse buitenlandbeleid misbruikt voor persoonlijke financiële of politieke doeleinden (Oekraïne, China). Of dat Trump daadwerkelijk zijn boekje te buiten gaat om autoritaire medestanders te vriend te houden (Turkse bank). En wat als Trump inderdaad zo onwetend is dat het gevaarlijk wordt?

Probeer dan maar eens uitspattingen waarvoor je in eigen land terecht om gerechtelijke vervolgingen, ministeriële ontslagen of parlementaire onderzoekscommissies zou schreeuwen, in de Verenigde Staten te prijzen als de normale waarden en zeden van de uitverkorene, zoals Trump zichzelf graag noemt. Daarin kan je enkel slagen als je je eigen Vlaamse normen en waarden verschrikkelijk haat.

Steven Vandenborre

Steven Vandenborre (°1979) is jurist van opleiding. Toch streeft ook hij naar een rechtvaardige en leefbare wereld. Als voormalig voetballer bewondert hij spelers die zowel links als rechts uit de voeten kunnen. Hij gaat al lang niet meer naar heilige huisjes, hij ziet ze ook liever niet opduiken in discussies.