fbpx


Politiek
Vivaldi

Meerderheid




Ik studeer bijna elke dag een beetje wiskunde, en dat is zeer interessant. Ik doe dat omdat ik in mijn zeer jonge jaren in wiskunde bepaald geen uitblinker was, zelfs niet met het Latijn-Griekse minimumprogramma. Maar die fascinatie belet mij intussen ook niet de beperkingen te zien: het is niet omdat het juist is dat het juist is. Juist gaat overigens terug op het Latijnse justus, een woord dat mij altijd terugvoert naar mijn grondig-roomse opvoeding, waarin ik bij wat…

Plus artikel - gratis maandabonnement

U heeft een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U heeft reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement



Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.







Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder je email adres en je naam en we maken een nieuw wachtwoord (als je een account hebt) of we maken automatisch een account aan.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Ik studeer bijna elke dag een beetje wiskunde, en dat is zeer interessant. Ik doe dat omdat ik in mijn zeer jonge jaren in wiskunde bepaald geen uitblinker was, zelfs niet met het Latijn-Griekse minimumprogramma. Maar die fascinatie belet mij intussen ook niet de beperkingen te zien: het is niet omdat het juist is dat het juist is.

Juist gaat overigens terug op het Latijnse justus, een woord dat mij altijd terugvoert naar mijn grondig-roomse opvoeding, waarin ik bij wat nu de Dankzegging heet, duizenden keren de woorden Vere dignum et justum est, aequum et salutare heb gehoord. (Woorden die bij mij nog dieper zitten dan de teksten van Sgt Pepper’s Lonely Hearts Club Band.) Ze hebben mij geleerd dat juist niet genoeg kan zijn. Het moet ook dignum zijn, én aequum én salutare, om echt en helemaal juist te zijn. Het moet ook passend/waardig, billijk/redelijk en zelfs heilzaam zijn.

Rekenkundig correct

Een wat lange Opa vertelt om te zeggen dat 87 > 75 correct is. Er is in de Kamer voor Vivaldi een legale en rekenkundig correcte meerderheid. Of dat nu de ene keer een koeterwaalse en de andere keer een Nederduitse meerderheid is, doet er — dat is correct — niet toe. Maar is dat ook dignum, aequum et salutare?

Er is om te beginnen in dit (alsnog) gezegende land een puur rekenkundig probleem. De ene keer word je volksvertegenwoordiger met 44.000 stemmen, de andere keer met 34.000 stemmen, en een nóg andere keer met 500. Dat is wezenlijk niet gezond. Ik weet dat dat te maken heeft met bescherming van minderheden (vooral voor de Vlamingen in Brussel is dat compleet excessief), maar eigenlijk is dat — hoe goed bedoeld ook misschien — te gek voor woorden. En dus is dat justum bij ons al van bij de verkiezingen niet al te justum. In aantal stemmen moet vijf verkozenen van partij A = vijf verkozenen van partij B.

Maar in wezen gaat het in de politiek om inhoud. Ook al spreken politici vaak alleen maar voor de vorm over inhoud, maar passons. En als het over inhoud gaat bots je op dignum, aequum et salutare. Men mag er immers geredelijk van uitgaan dat Vivaldi een coalitie is die door een duidelijk overwicht van linkse partijen (4,5 > 2,5 – we tellen CD&V voor een halfje) voor linkse oplossingen zal kiezen.

Het wringt

Je hoeft geen politoloog te zijn om te zien dat in de noordelijke kieskring dat wringt met het verkiezingsresultaat, zelfs als je rekening houdt met de relativiteit van de begrippen links en rechts. 1 op 4 Vlamingen heeft links gekozen: dat is weinig. Tellen we alleen sp.a en Groen dan is dat 1 op 5. In de zuidelijke kieskring is er geen probleem: meer dan 1 op 2 kiezers stemden links. Vivaldi is daar dik in orde. Het is daar justum, maar ook en vooral dignum en aequum.

Het argument dat Vlaanderen beduidend meer belasting betaalt omdat het ook meer welvaart creëert wordt door de Franstaligen overigens slim beantwoord. Ze zeggen dat het cijnskiesrecht (alleen wie genoeg verdient mag stemmen) van de 19de eeuw is, en dat is juist. Alleen is het goed te weten dat die cijnskiezers van toen nauwelijks belasting betaalden: het overheidsbeslag is intussen vervijfvoudigd. En morgen komen er onvermijdelijk nog belastingen bij. Die dus in de Kamer zullen worden aangenomen door een meerderheid van zij die die belastingen niet betalen. Dat is moeilijk…

Onheilzaam

Rest ons nog salutare. Het mag de Doorbraaklezer vreemd lijken, maar Vivaldi is niet heilzaam en zelfs zeer bedreigend voor uitgerekend… België. En ik behoor niet tot diegenen die dat bijgevolg een goede zaak vinden. Vivaldi is bedreigend omdat het – hou u vast – niet verbindend is, wel integendeel. Vivaldi rolt de loper uit voor een politieke oorlog tussen noord en zuid. Net vanwege wel justum, maar niet dignum et aequum. En omdat men riskeert te spelen met de welvaart aan de twee kanten van de taalgrens, is het ook niet salutare.

Bij uitbreiding geldt dat ook voor de Vlaamse Regering. Die heeft een ruime meerderheid (justum, dignum et aequum, zelfs salutare, denk ik) maar ze kán haar programma eenvoudigweg niet uitvoeren, omdat het geschreven is vanuit de gedachte dat men op het federale niveau minstens niet zou worden tegengewerkt. Helaas, als Vivaldi zichzelf ernstig neemt, kan ze niet anders dan ingaan tegen wat in dat Vlaamse regeerprogramma staat.

Er is… een meerderheid

Een meerderheid heeft overigens altijd ook een emotionele component. Egbert Lachaert heeft bij de voorzittersverkiezingen een eclatante meerderheid gehaald omdat hij de partij een VVD-koers beloofde: hij werkt aan een D66-programma.

Joachim Coens is voorzitter geworden door het nipte overwicht van de traditionele godvrezende en vaderlands-Vlaamse-grond-lievende (middenstands- en Boerenbond)vleugel in de CD&V: hij danst nu naar het pijpen van het ACV. En hij mag er ook nog eens zeer zeker van zijn: het abortusvoorstel zal wel degelijk eind 2023-begin 2024 in de Kamer worden aangenomen. Er is… een meerderheid.

Ik wil de paradox niet  cultiveren, maar in België kan eigenlijk niets worden opgelost omdat er (na een uitputtingsslag) wel nog een meerderheid kan worden gevormd, maar die is levensgevaarlijk net omdat er voor niets nog een breed gedragen meerderheid is, of zelfs kan zijn.

Gisteren bij het ontbijt kwam Kristof Calvo op de radio. Mijn vrouw zei geheel kwansuis: ‘Dit zijn mijn oplossingen niet.’ Dat is het dus.

Siegfried Bracke

Siegfried Bracke was gemeenteraadslid in Gent voor N-VA en Kamervoorzitter. Voordien was hij journalist bij VRT.