fbpx


Economie
inflatie

Nipponisering, de economische toekomst van Europa?

Economische bespiegelingen van de week, deel 4 (week 6/2021)



Nu de wereld de Wallstreetbets/Gamestop/Zilver-affaire stilaan achter zich laat, blijft de interessante vraag wie er achter die redditgroep zit. Het moeten mensen zijn die tijd hebben, bereid zijn wat geld te verliezen, en ook in staat zich makkelijk te laten manipuleren en impulsief te reageren. Dagtraders zijn één grote testosteronbom   [media-credit name="Bloomberg" align="aligncenter" width="602"][/media-credit] Dat lijkt nu ongeveer wel te kloppen. We wisten al dat het bijna exclusief mannen zijn. Maar nu is er ook wat inzicht in de…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Nu de wereld de Wallstreetbets/Gamestop/Zilver-affaire stilaan achter zich laat, blijft de interessante vraag wie er achter die redditgroep zit. Het moeten mensen zijn die tijd hebben, bereid zijn wat geld te verliezen, en ook in staat zich makkelijk te laten manipuleren en impulsief te reageren.

Dagtraders zijn één grote testosteronbom

 

inflatieBloomberg

Dat lijkt nu ongeveer wel te kloppen. We wisten al dat het bijna exclusief mannen zijn. Maar nu is er ook wat inzicht in de leeftijdsdistributie. Het grote aandeel ligt in de leeftijdsgroep 18-35. Eén grote testosteronbom dus. Eigenlijk mag het niet verbazen. Lang voor Wallstreetbets wist Dave Portnoy al een heel leger dagtraders iedere dag weer opnieuw via Twitter/Facebook aan te jagen. Laat het nou net de Dave Portnoy zijn die het sportconglomeraat ‘Barstool Sports’ oprichtte. Het centrale businessmodel daarvan: inderdaad, sportweddenschappen.

Hij verkocht dan ook een aanzienlijk deel aan van het conglomeraat Penn National Gaming Inc.. Een van de grootste uitbaters in de USA van casino’s en paardenwedrennen. Het aandeel van Penn National Gaming was trouwens een van de eerste die hij wist aan te jagen bij zijn Twittervolgers afgelopen jaar. Ergens zit er altijd wel een logica. Maar die werkt haast nooit in het voordeel van de volger.

Waarom Japan en de EU niet helemaal te vergelijken zijn

Er wordt weleens gesproken over de nipponisering van Europa. Daarmee bedoelt men meestal lage economische groei, lage inflatie, lage productiviteitsgroei, hoge staatsschuld ten opzichte van het bnp en een vergrijzende maatschappij met spaaroverschot. Men ziet daarin de toekomst van Europa. Maar dan 2 decennia vooruitlopend.

Toch klopt die vergelijking niet helemaal. Vooreerst hebben zij, in tegenstelling tot de EU, hun technologische vooruitgang sinds de jaren 70 van de vorige eeuw altijd ingezet om hun bestaande welvaart te stutten. Ze hebben, weeral in tegenstelling tot de EU, gecontroleerde immigratie (hoofdzakelijk vanuit andere Aziatische landen). En eveneens een gecontroleerde toegang tot hun welvaartssystemen. Puur monetair loopt de vergelijking ook mank. Het klopt dan wel dat sinds 1991 Japan een ruim monetair en fiscaal beleid voert, maar dat betekent ook dat de verbreding van zijn monetaire basis heel geleidelijk aan is gelopen (grafiek). En dat nog buiten het feit dat Japan ook tijdens intermediaire jaren een inspanning heeft geleverd zijn staatsschuld af te bouwen.

inflatieLuc Nijs | Doorbraak.be
inflatieTradingeconomics.com / Bank of Japan

EU en VS zijn het haasje

In de discussie moet dan ook verder onderscheid worden gemaakt tussen de brede geldhoeveelheid (broad money supply, M1-M4) en de basishoeveelheid geld (base money, M1). Het laatste bestaat uit alle munten en briefjes in omgang, en de direct opvraagbare deposito’s die banken hebben bij hun centrale bank. Het eerste is breder en bestaat uit alles wat onder ‘base money’ wordt verstaan plus alle uitstaande deposito’s bij banken en alle staatsobligaties van het land in kwestie (‘all’ liabilities).

Het scheelt een slok op een borrel als enkel de M1 stijgt of ook de M2-M4. Dat is net het verschil tussen Japan en Europa (en eigenlijk ook de VS). In Europa en de VS breidt de brede geldhoeveelheid veel sterker (en sneller) uit dan in Japan. Ook al stijgt de Japanse ‘base money’ tegen dezelfde snelheid (grafiek), net zoals in de EU/VS. Daarin zit het grote verschil voor eventueel te verwachten inflatie. Als de omloopsnelheid van M2-M4 stijgt, wat te verwachten is als de coronabeperkingen opgeheven worden en de exces spaarquota opgebouwd tijdens de pandemie wordt uitgegeven, zijn we het haasje in Europa/VS.

Tekenen van inflatie

Japan heeft haar lokale spaarvolume vanaf de jaren 90 hoofdzakelijk lokaal ingezet en wist inflatie zo verder in te dijken. In de EU hebben pensioenfondsen, verzekeraars en alle andere institutionele cash pools in grote mate het buitenland opgezocht. Zo waren ze bijvoorbeeld in de periode 2002-2008 de grootse investeerders in subprime real estate en afgeleide producten in de US. En dus importeren we ook nog eens continu inflatie.

In tegenstelling tot Krugman, Stiglitz, de Grauwe en anderen denk ik dat inflatie — ook voor consumentenprijzen — wel om de hoek gluurt. Allicht ‘with a vengeance’. En er zijn al ex ante signalen (grafieken).  Zo stegen de grondstoffenprijzen, de 10- en 30-jarige rentecurve, en de Baltic Dry Index (kostprijs voor containerverkeer per schip) allen aanzienlijk in recente weken. Zelfs de Europese CPI (Consumer Price Index) neigt omhoog, nadat die een decennium lang bijna letterlijk dood leek. Een pandemie is dan ook geen gewone economische crisis waar alleen de vraag terugloopt. Ook de aanbodzijde ondergaat destructie. Dat laatste is aanzienlijk pijnlijker en blijft langer hangen.

inflatieFreightos, Refinitiv
inflatieRefinitiv

Vervelende neveneffecten van het manipuleren van de marktrente

Alhoewel een lange periode van excessieve spaaroverschotten, en een dienstenindustrie die minder kapitaalbehoeftig is dan een productieomgeving niet helpt, is het manipuleren van de marktrente een aanzienlijk factor die het gedrag van huishoudens bepaalt inzake hun spaargedrag. Een lagere markrente, gedragen door een quasi nulrente geïnitieerd vanuit de ECB, dwingt huishoudens in een keurslijf. De lagere rente drijft huishoudens ertoe meer te sparen. Ook al brengt het niets op. Dat verklaart allicht ook de 295 miljard op Belgische spaarboekjes op het moment.

inflatieBoFa Research Investment Committee

In tegenstelling tot de periode 1980-2000 drukt het bestedingen ook achteruit. Daardoor stijgt het spaaroverschot verder. Het enige goede van dat laatste is dat de omloopsnelheid van geld onder controle blijft. Ze daalde zelfs (aanzienlijk), waardoor inflatie te negeren was.

Maar ook pensioenplannen investeren aanzienlijk in schuldpapier. Die hebben dus last van hetzelfde probleem. Dat gecombineerd met de intrinsieke onhoudbaarheid van ons publieke pensioensysteem, zorgt voor nog meer kopzorgen bij gezinnen. En inderdaad voor een nog grotere spaarwoede. Een gevaarlijk strategie, want in het huidige monetaire klimaat geldt de wet ‘cash is trash’ onverbiddelijk.

Klimaatkerk blaast ook op de beurs bubbels

Het viel menig spectator reeds op. Sinds het klimaatplan van de EU eind vorig jaar en het aantreden van Biden als US president met gelijkaardige klimaatambities, slaagt de klimaatkerk erin ‘ook’ op de beurs illusies te blazen. Aandelen van elektrische voertuigen en allerlei zonne-applicaties aandelen vlogen/vliegen door het dak. Dat er ernstige vragen zijn omtrent hoe groen dit allemaal is, is blijkbaar onbelangrijk. Zolang het een businessmodel oplevert waar iemand iets aan verdient, is het blijkbaar goed genoeg.

Prettig weekend!

 

P.S. Een recent opsporingsbericht liep binnen:

If anyone has seen either of these two women, please contact your local police. Both have been missing since Sunday from an assisted living facility in Palm Beach, Florida.

 

Luc Nijs

Luc Nijs is de bestuursvoorzitter en CEO van investeringsmaatschappij The Talitha Group en doceerde o.a. ‘Internationale kapitaalmarkten’ en ‘Bedrijfsfinanciering en -waardering’ aan de universiteiten van Leiden, Riga en Madrid. Hij is de auteur van een reeks boeken inzake internationale financiën, kapitaalmarkten, schaduwbankieren en aanverwante onderwerpen.