fbpx


Politiek

Politieke correctheid en controlestaat: hoe het ene het andere voortbrengt

Safety first



Deze hete zomer wordt een aaneenrijging van grote en kleine incidenten op stranden, recreatieparken en andere oorden van verfrissing. Iedereen weet dat het in hoofdzaak om een groep van allochtone schoelies uit het Brusselse gaat, die karpers uit de vijver halen om er mee te dollen, gezinnen met kinderen de stuipen op het lijf jagen, of zelfs redders het ziekenhuis inslaan. Prikkeldraad De reactie van de overheid is zwak en laks, we leven nu eenmaal in een samenleving van de…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Deze hete zomer wordt een aaneenrijging van grote en kleine incidenten op stranden, recreatieparken en andere oorden van verfrissing. Iedereen weet dat het in hoofdzaak om een groep van allochtone schoelies uit het Brusselse gaat, die karpers uit de vijver halen om er mee te dollen, gezinnen met kinderen de stuipen op het lijf jagen, of zelfs redders het ziekenhuis inslaan.

Prikkeldraad

De reactie van de overheid is zwak en laks, we leven nu eenmaal in een samenleving van de diversiteit. Een karper doodmartelen op een glijbaan hoort daarbij, wees eens een beetje tolerant. Het principe van non-discriminatie en het verbod op ethnic profiling maken dat er wel wat processen-verbaal worden opgesteld en hier en daar zelfs een amokmaker een toegangsverbod krijgt, maar er doet zich iets anders voor dat meer onze zorg verdient: de recreatieparken worden getransformeerd tot bewaakte zones, waar ook de modale ouder met kroost wordt gesurveilleerd. Welke gesprekken er worden gevoerd bijvoorbeeld, of welk soort literatuur hij/zij consumeert tijdens het zonnebaden.

Dat lijkt nu van de pot gerukt, maar het is altijd goed om te zien waar de straatcamera’s in China voor dienen: niet alleen om het verkeer te regelen of gauwdieven te betrappen, maar voor een totaalcontrole van elke burger. Het verlies van autonomie en privacy wordt gelegitimeerd door een toename van veiligheid. En waarom zou u zich daarover druk maken, als u toch niets te verbergen hebt? Dat was al het motto van nazi-propagandaminister Joseph Goebbels: ‘Wer nichts zu verbergen hat, braucht nichts zu befürchten.’

Een recreatiepark als de Gentse Blaarmeersen evolueert zo van de speelweide met vijver die het was, tot een met prikkeldraad omheinde ruimte, met een ingang waar identiteitscontrole gebeurt, en waar overal camera’s met gezichtsherkenning hangen. We vinden dat normaal, of beter: we betalen graag die prijs als dat probleem van die agressieve ‘jongeren’ maar opgelost geraakt. Quod non.

Patriot act

Als Osama Bin Laden het idee niet had bedacht, had iemand het hem moeten influisteren

Minder privacy voor meer veiligheid dus. Die evolutie is in een stroomversnelling gekomen aan het begin van deze eeuw, met de fameuze aanslagen van 11 september 2001. Amper een paar dagen nadat een vliegtuig de Twin Towers had doorboord, kwam de Bush-administratie af met een pakket maatregelen dat bekend zou worden als de Patriot Act: in het algemeen belang en voor de veiligheid van eenieder was het de FBI toegestaan om telefoongesprekken af te luisteren, willekeurig huiszoekingen te verrichten of iemand aan te houden zonder direct bewijs. Het werd vanaf toen ook mogelijk voor de inlichtingendiensten om op grote schaal data bij te houden van burgers, die via telefoon- of internetverkeer waren verzameld.

Ook hier gold het Goebbels-devies: alleen mensen met slechte bedoelingen hebben er last van. Tegen het terrorisme moet nu eenmaal krachtdadig worden opgetreden. Anderzijds hebben journalisten uitgezocht dat het wetsontwerp voor die Patriot Act al geschreven was, geruime tijd vóór 11 september 2001. Het kan zijn dat Bush gewoon wachtte op een goede gelegenheid om met die Act naar buiten te komen, maar het voedt ook de complottheorie dat intimi van het Witte Huis minstens wisten wat Osama Bin Laden bekokstoofde. En daar wel de voordelen van in zagen.

Terug naar de Blaarmeersen. Het bijna aan het absurde grenzende anti-discriminatiedogma, geeft bepaalde ‘jongeren’ het gevoel dat ze burgers ‘mogen’ lastig vallen en de boel ‘mogen’ kort en klein slaan, vanuit een soort compensatielogica. Dus laat men hen begaan, en horen we ’s avonds weer een vaag bericht over ‘jongeren’, of zelfs helemaal niets. We worden met een schuldcomplex opgezadeld, alsof wij het gedrag van die belhamels hebben uitgelokt. De agressors zijn namelijk slachtoffers van achterstelling en discriminatie, zo lezen we overal, dus pak die jongetjes niet te streng aan, zeg. Anderzijds kan de overheid het probleem niet helemaal negeren en vragen mensen zich af waar de veiligheid blijft die ze met hun belastinggeld bekostigen.

Op dat moment komen de camera’s, de QR-codes en de identiteitscontroles op de proppen: als bepaalde ‘jongeren’ het recreatiepark onveilig maken, worden geen exclusieve, specifieke maatregen genomen tegen één groep, want dat zou stigmatiserend werken. Neen, er wordt een complete technologie uitgerold die de verschrikte burger een veiligheidsgevoel moeten geven. Dus wordt, in naam van de gelijkheid, iedereen gescand en wordt iedereen ‘gemonitord’. Moraalfilosoof Ignaas Devisch ergerde zich in een tweet aan de prikkeldraad rond de Blaarmeersen, niet beseffende dat dit het vervolg is van de linksdraaiende permissiviteit en de weigering om de olifant te benoemen.

Ondertussen in Kortrijk

Vincent Van Quickenborne, de ‘progressieve’ liberaal die in Vlaanderen het concept van de ‘smart city’ lanceerde

Denkt me dit verder door, dan komt men tot een opmerkelijke hypothese: het probleem van baldadige ‘jongeren’, dat men niet aanpakt maar laat verrotten, schept als het ware de vraag naar een verregaande, globale veiligheidsstrategie die zich op heel de bevolking focust. Voor de hand liggende vraag: lokt het systeem de terreur uit, om zo de roep naar de controlestaat aan te wakkeren? Is politieke correctheid en heel de blabla rond diversiteit een alibi om sociale wanorde te creëren, waarna de verschrikt burger smeekt om méér camera’s?

Deze opmerkelijke dialectiek levert dus het fenomeen op dat vooral linkse, progressieve politici gaan voor een straat vol camera’s en voor een QR-maatschappij. En voor recreatieparken die als concentratiekampen ogen. Niet rechts is vandaag de grote gangmaker van de controlestaat, maar de gelijkheidsdenkers, de predikers van de tolerantie en de diversiteits-ideologen. Zo komt het dat iemand als Vincent Van Quickenborne, justitieminister én burgemeester van Kortrijk, zich als progressieve liberaal opwerpt, pro multicultuur en diversiteit, terwijl er geen enkele Vlaamse stad is waar zoveel straatcamera’s hangen als in smart city Kortrijk.

Het testosteron van de kutmarokkaantjes levert dus nuttige diensten bij de uitbouw van een alomvattend monitoringsysteem naar Chinees model. Mensen geraken die terreur zo beu, en worden tegelijk gewaarschuwd voor hun eigen ‘racistische’ DNA, dat ze de politiestaat omarmen die hen daar allemaal van ontlast. In het verlengde van andere angstinducties en dystopische verhalen, zoals dat rond de pandemie of het klimaat, moet een onveilige publieke ruimte de weg effenen voor méér overheid en méér Big Brother.

Terwijl men zich andere scenario’s kan indenken: dat omstaanders tussenkomen bijvoorbeeld, als die twee redders worden gemolesteerd. Het gekende fenomeen uit de massapsychologie, waarbij mensen collectief de rug draaien als er een persoon in gevaar is, kan in een groep tot heel andere reflexen leiden. Een solidaire groep die zich van waarden bewust is en die ook wil toepassen, grijpt in op zo’n moment dat het uit de hand loopt. Dat is uiteraard een zaak van opvoeding en onderwijs. Kennis van gevechtskunsten kan ook helpen. Maar die zelfcontrolerende groepsdynamiek is juist helemaal niet conform de agenda van de politie- en controlestaat. Dus regeert de angst, de lethargie en de roep naar veiligheid. Finaal klinkt dit als ‘Allahu akbar’.

Johan Sanctorum

Johan Sanctorum is filosoof, publicist, blogger en Doorbraak-columnist.