fbpx


Politiek
Vlaanderen en Brussel

Maddens en Bauwens: ‘In Belgisch federaal kader blijft autonomie deelstaten altijd relatief’




In 2030 viert België haar 200ste verjaardag, maar hoe de staatstructuur er op dat moment zal uitzien is nog koffiedik kijken. Het communautaire debat is amper te vermijden, maar toch speelt dit thema vaak enkel op de achtergrond. In deze aflevering van Doorbraak Radio bespreken Bart Maddens en Pieter Bauwens de toekomst van de Belgische staatstructuur. Re-Bel event: naar een België met zijn vieren? Door het publiceren van e-books en het organiseren van Webinars wil het Re-Bel initiatief herdenken hoe…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


In 2030 viert België haar 200ste verjaardag, maar hoe de staatstructuur er op dat moment zal uitzien is nog koffiedik kijken. Het communautaire debat is amper te vermijden, maar toch speelt dit thema vaak enkel op de achtergrond. In deze aflevering van Doorbraak Radio bespreken Bart Maddens en Pieter Bauwens de toekomst van de Belgische staatstructuur.

Re-Bel event: naar een België met zijn vieren?

Door het publiceren van e-books en het organiseren van Webinars wil het Re-Bel initiatief herdenken hoe de Belgische federale staat op termijn moet evolueren. Hun laatste lezing ging over een staatshervorming waarbij er vier volwaardige gewesten gecreëerd worden en de gemeenschappen verdwijnen. Een idee waar Paul Magnette al eerder aangaf voorstander van te zijn. Volgens Bauwens zal dit echter niet leiden tot een vereenvoudiging van de Belgische politieke structuur. ‘Magnette gaf tijdens de lezing aan nog steeds gewestoverschrijdende bevoegdheden te willen behouden waardoor ingewikkelde uitzonderingen blijven bestaan.’ Op het eerste zicht lijkt een België met vier gewesten een goed idee maar in feite is niemand in politieke kringen voorstander van een zuivere scheiding van bevoegdheden tussen te gewesten, zegt Maddens. ‘Ook in Vlaanderen niet want dit betekent het doorknippen van de band met Brussel.’

Rond de inwerkingtreding van artikel 35 van de grondwet is de mythe gecreëerd dat dit de deur opent voor het confederalisme, zegt Maddens. ‘Dit klopt niet en gaat enkel over het verankeren van de federale bevoegdheden, niet over het realiseren van confederalisme.’

Is de Brusselse Vlaming wel nog Vlaming?

Als je luistert naar wat Sven Gatz vertelde in de lezing van Re-Bel dan is de Brusselse Vlaming meer Brusselaar dan Vlaming geworden, zegt Bauwens. ‘Een deel van de Vlamingen in Brussel zijn zelf vragende partij om de bescherming van Vlamingen in Brussel af te bouwen.’ Het is belangrijk om de gevolgen van dergelijke beslissingen goed in het oog te houden. Maddens zou de positie van de Vlaming in Brussel wel geen gamechanger noemen in de Belgische staatstructuur. ‘In politieke kringen is niemand vragende partij om de banden tussen Vlaanderen en Brussel door te knippen.’ Kleine institutionele verschuivingen zullen op het einde van de rit niet het grote verschil maken, benadrukt Maddens. ‘Wat wel het verschil zou maken is de afschaffing van taalgesplitste politieke lijsten waar Franstaligen unaniem voor pleiten.’ Daardoor zullen Nederlandstaligen politiekers in Brussel afhankelijk worden van Franstalige partijen voor hun mandaat in het Brusselse parlement of de Brusselse regering. Dit moet vermeden worden, vindt Maddens.

Vooral het debat over de meertaligheid in Brussel keert steeds opnieuw terug, zegt Bauwens. ‘Vlaanderen laat Brussel niet los maar Brussel laat Vlaanderen stilaan wel los.’ Het is afwachten tot welk politiek evenwicht dit zal leiden.

Naar een unitair België

In sommige kringen leeft nog steeds de idee om terug te keren naar een unitair België. Het is echter opvallend dat wie dit voorstelt meestal wel geen voorstander is van het afschaffen van bijvoorbeeld de pariteit in het federaal parlement, waardoor er amper sprake kan zijn van een vereenvoudigde staatstructuur. Bij het voorstel van de unitaire kieskring was er bijvoorbeeld sprake van een bescherming van de Franstaligen, zegt Bauwens. De Franstaligen zullen de eersten zijn om zich te verzetten tegen een unitair België omdat ze dan in een België terechtkomen dat door Vlamingen wordt geregeerd, benadrukt Maddens. ‘In het verleden waren het telkens de Franstaligen die vragende partij waren voor een versterking van de gewesten.’

Vlaanderen moet opletten dat het niet in de slechtst mogelijke oplossing terechtkomt, benadrukt Maddens. ‘Noch een onafhankelijk Vlaanderen noch een unitair België waar Vlaanderen de bovenhand neemt staan op de agenda waardoor Vlaanderen in een halfslachtige situatie terechtkomt waar het haar meerderheidspositie niet kan uitspelen.’ Ook de autonomie van Vlaanderen rijkt minder ver dan men zou willen, zegt Maddens.

De communautaire kant van de coronapandemie

PS en MR verwerpen het voorstel van Jambon om in Vlaanderen de coronamaatregelen eventueel sneller te versoepelen als de vaccinatiegraad er hoger is dan in Wallonië en Brussel. Nochtans is dit de logica zelve, vindt Maddens. ‘De coronacrisis wordt misbruikt om het Belgicistische verhaal in de markt te zetten.’

De valkuil van herfederalisering

De Vlaamse autonomie kan altijd aan een zijden draadje komen te hangen, zegt Maddens. ‘Zolang we in een Belgisch federaal kader blijven zal de autonomie altijd relatief blijven.’ Het zwaartepunt van het beleid blijft op het federale niveau liggen, de coronacrisis maakt dit zeer duidelijk. Het is de federale regering die alles naar zich toe trekt in het nemen van beslissingen in deze crisis. Di Rupo en Jambon geven ook amper tegengas in het overlegcomité.

Maddens vindt de N-VA zeer afwezig in het debat. ‘De partij lijkt verlamd te zijn door de coronacrisis.’ Dat geldt niet enkel voor de N-VA maar ook voor de Vlaamse beweging. ‘De Belgischgezinden domineren het debat.’ Bauwens benadrukt dat er ook amper oppositie wordt gevoerd in het coronadebat. ‘Corona maakt het politieke leven in Vlaanderen en België monddood.’

Auteur artikel: Rani De Leeneer

Luister ook naar onze andere podcasts


[ARForms id=103]

Rani De Leeneer

Rani De Leeneer (1996) is master in de internationale politiek en student internationaal en Europees recht. Ze liep stage op de Permanente Vertegenwoordiging van België bij de EU en volgde een opleidingsprogramma aan University of Sydney.

Dit artikel delen


Als abonnee kan u dit artikel gratis verspreiden via sociale media en doorsturen naar uw vrienden. Zij zullen dit artikel volledig kunnen lezen zonder abonnee te zijn of zonder een (proef)abonnement te nemen. Zij krijgen bij het lezen de vermelding dat dit artikel door u wordt aangeboden. Als u dit via email doorstuurt, wordt het emailadres van uw vriend niet genoteerd in de databank.

Commentaren en reacties


Kijk vooraf even op onze Spelregels en technische problemen
Commentaar open
Reacties - klik hier
Als ingelogde bezoeker kan u hier de reacties lezen en deelnemen aan het debat.
Reacties - klik hier
Als ingelogde bezoeker kan u hier de reacties lezen en deelnemen aan het debat.