fbpx


Binnenland, Economie
Begrotingstekort

Belgische begroting ‘structureel slechter dan buurlanden’




Door de coronamaatregelen is de federale regering verplicht om begrotingsaanpassingen door te voeren. Dit tegen een achtergrond van een veel te hoge Belgische staatsschuld, een falend Wallonië, en een verarmend Vlaanderen. Over toegenomen geldstromen richting de Europese Unie, en de stijgende rentes op leningen, heeft alleen het Vlaams Belang het. Extra geld nodig Door de coronacrisis heeft de federale overheid extra geld nodig. Veel extra geld. Zo merkte N-VA parlementslid Sander Loones tijdens de laatste plenaire begrotingszitting voor de paasvakantie…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Door de coronamaatregelen is de federale regering verplicht om begrotingsaanpassingen door te voeren. Dit tegen een achtergrond van een veel te hoge Belgische staatsschuld, een falend Wallonië, en een verarmend Vlaanderen. Over toegenomen geldstromen richting de Europese Unie, en de stijgende rentes op leningen, heeft alleen het Vlaams Belang het.

Extra geld nodig

Door de coronacrisis heeft de federale overheid extra geld nodig. Veel extra geld. Zo merkte N-VA parlementslid Sander Loones tijdens de laatste plenaire begrotingszitting voor de paasvakantie op dat er verhogingen nodig zijn voor uitkeringen en extra investeringen in bijvoorbeeld veiligheidsdepartementen, mobiliteit, volksgezondheid en vaccins. Deze oplopende extra uitgaven worden steeds onoverzichtelijker, zelfs voor de begrotingsdiscussies in het parlement. Loones ziet hiervan het absurde in.

Wat wij hier vandaag doen, is niet normaal,’ zo richt Loones zich tot staatssecretaris voor begroting Eva De Bleeker (CD&V). ‘Er zijn echter drie redenen om het toch te doen,’ zo gaat Loones ook verder. ‘Ten eerste zou het, zeker in crisistijden, niet goed zijn als de burger het slachtoffer wordt van het slordige begrotingsbeleid. Het is niet omdat regeringen en politici niet beter hun werk doen dat mensen daarvan het slachtoffer mogen worden. Laten wij zorgen dat de saucissen in het parlement worden gedraaid en dat de mensen kunnen eten. Het gaat immers over belangrijke maatregelen.’

België structureel slechter

Er circuleren verschillende bedragen over extra uitgaven. Belangrijker is echter de achtergrond waartegen de Belgische overheid extra uitgaven moet doen. Die worden geschetst door VB-parlementslid Wouter Vermeersch.

‘België doet het structureel slechter dan onze buurlanden. De federale begroting zit voor 2021 al ruim vier miljard euro uit koers. Voor de federale overheid en de sociale zekerheid apart zal het tekort dit jaar net geen 30 miljard euro bedragen. Het begrotingstekort is ook in 2020 in ons land veel sneller opgelopen dan in onze buurlanden. Dat blijkt ook uit vernietigende prognoses van de Europese Centrale Bank. Dat heeft niet zozeer te maken met de corona-uitgaven, waar de regering zich achter verschuilt, maar wel met het regeringsbeleid. Ook zonder corona en zonder de coronacrisis zou het tekort in dit land oplopen tot 3 % in 2022.’

120% staatsschuld

Vermeersch haalt daarbij de torenhoge Belgische staatsschuld aan, die wel mede onder invloed van de coronamaatregelen verwacht wordt te stijgen tot meer dan 120% in 2023. In de huidige wereld van lage rentes op (overheids)schuld heet dat geen probleem te zijn. Vermeersch is de enige die echter verder kijkt.

Vermeersch: ‘Grote delen van onze economie lamleggen – de coronamaatrgelen — en de vele miljarden aan steunmaatregelen hebben de tekorten en de schulden in dit structureel financieel ongezond land nog verder naar ongekende en zeer gevaarlijke niveaus getild. De illusie dat we daarmee zullen wegkomen, zoals premier Alexander De Croo meent, wordt nu stilaan doorprikt, aangezien de rentes opnieuw stijgen.’

Waalse begrotingstekort absoluut hoger

Dat niet alleen de Belgische overheidsschuld een probleem is, maar ook de regionale Waalse, meldt Vermeersch ook. ‘Het Planbureau voorspelt dat het deficit van Wallonië en de Franse Gemeenschap in 2023 in absolute termen en dus in miljarden euro hoger zal liggen dan het Vlaamse tekort. In 2026 zal het Waalse begrotingstekort alleen al groter zijn dan het Vlaamse.’

Waarop Sander Loones kan inpikken: het begrotingstekort van de Franse Gemeenschap en het Waalse Gewest samen zal in 2023 al groter zijn dan in Vlaanderen, zo heeft de krant La Libre Belgique onlangs nog geschreven. Dit terwijl Franstalig België maar 23 % van het bbp vertegenwoordigt en Vlaanderen meer dan 60 %.’

Dat het Vlaamse begrotingstekort in 2020 ook al 6 miljard euro bedraagt, is ook een probleem. Vermeersch: ‘Vlaanderen is goed is voor 60 % van de Belgische economie en 70 % van de belastinginkomsten, Wallonië slechts voor een kwart. Kan Wallonië het tij keren? We hebben in het verleden gezien dat Wallonië er in slaagt om dezelfde groeicijfers te halen als Vlaanderen. Dat doet ons natuurlijk vrezen wie de factuur van de miljardenputten in Wallonië zal moeten betalen.’

750 miljard herstelpakket

Vermeersch heeft het verder ook over een veel te weinig opgemerkt aspect van de coronacrisis: het ‘eigenmiddelenbesluit’. Tot het pandemiejaar 2020 was het de Europese Centrale Bank verboden rechtstreeks schulden aan te gaan. De Europese Commissie gebruikt de pandemie om een ambitieus ‘herstelpakket’ van 750 miljard euro op te zetten om de Europese economie nieuw leven in te blazen. Dat geld bestaat in grote mate niet, en moet dus worden gecreëerd door geld te lenen op de financiële markten. Dit geld moet dienen om de economie te ‘verduurzamen’ en te ‘digitaliseren’ na corona.

De nieuwe Europese schulden dienen echter gedekt te worden door inkomsten. Het ‘eigenmiddelenbesluit’ houdt bijgevolg in dat wat de Europese Commissie maximaal kan ophalen bij de lidstaten (en dus bij de belastingbetalers van die lidstaten, nvdr) stijgt. Voor België betekent dat een jaarlijkse extra bijdrage van één miljard euro. Denkt de N-VA. Men heeft het er in het parlement niet uitgebreid over gehad. Het eigenmiddelenbesluit werd zonder veel poespas goedgekeurd door het parlement begin maart.

Afgeblokt

Het probleem is dat autonome door de EU aangegane schulden ingaan tegen de Europese Verdragen. Daarom dat in Duitsland het Grondwettelijk Hof zich over deze kwestie buigt. Zolang is er van een coronaherstelfonds helemaal geen sprake.

Vermeersch: ‘Het eigenmiddelenbesluit is in het parlement goedgekeurd zonder de budgettaire impact ervan te kennen. Onze vraag in de commissie om de staatssecretaris voor Begroting toelichting te laten komen geven, werd op alle mogelijke manieren in dit parlement afgeblokt.’

De Bleeker wil niet in haar kaarten laten kijken. ‘We zullen hierover verder discussiëren in de commissie, en in dit halfrond tijdens het debat over de begrotingscontrole (na de paasvakantie, nvdr.). De zeer begrotingstechnische vragen en de meer economische vragen van de heer Vermeersch over de langetermijnvisie, de rente, de Europese uitgaven enzovoort zullen dan beantwoord worden.’

Ideologische breuklijnen?

De Bleekers collega meerderheidslid Gilles Vanden Burre (Ecolo) is nog het eerlijkst wanneer hij zegt: ‘In normale tijden reflecteert een begroting duidelijke politieke oriëntaties, en brengt ze duidelijke ideologische breuklijnen voort. Vandaag is de situatie echter heel anders. We beleven de ergste volksgezondheids- en socio-economische crisis sinds lange tijd. Jammer genoeg is de situatie de jongst tijd nog complexer geworden door de moeilijke beslissingen die het overlegcomité heeft moeten nemen.’

Maar in een land met vele schulden heeft dat crisisdenken misschien wel eenvoudigweg de rol van ideologie overgenomen. Welke zijn de breuklijnen? N-Va keurde het eigenmiddelenbesluit in het Europees Parlement mee goed (Johan Vanovertveldt is voorzitter van de commissie begroting in het Europees parlement, nvdr.), maar werkt het tegen in het federale parlement.

[ARForms id=103]

Christophe Degreef