Op het Franse internet zingt een video rond van twee bekende journalisten in een Parijse bistro aan de koffie met twee belangrijke politici van de Socialistische Partij. Een lezer van het rechtse mediaplatform L’Incorrect zat toevallig een paar tafeltjes verderop en maakte met zijn telefoon de video, die hij doorspeelde aan zijn blad.

Het gesprek was redelijk goed te verstaan: de vier deden geenszins hun best om niet gehoord te worden. Wat ze bekokstoofden is schokkend, al zou het Franse publiek er nauwelijks van opkijken. Wat velen al vermoedden werd nu eens bewezen: dat journalisten van de zogenaamd onafhankelijke publieke omroep afspraken maken met linkse politici. Ze werden op heterdaad gesnapt, ‘met hun hand in de jampot’ zoals dat heet in Frankrijk.

De conversatie ging vooral over de aanstaande burgemeestersverkiezingen van Parijs, volgend jaar maart. De mannen bespraken hoe de toekomstige socialistische kandidaat, Europarlementariër Raphaël Glucksmann, te bevoordelen. Hij heeft zich officieel nog niet eens kandidaat gesteld. Sterker nog, tot deze video uitlekte wist het publiek niet eens dat hij dat zou worden. Of, wat ook werd besproken, dat Glucksmann, eenmaal burgemeester van Parijs, beter gelanceerd kan worden voor de presidentsverkiezingen van 2027.

Notre Drame

Dit alles zou ten koste gaan van de op dit moment kansrijke kandidaat Rachida Dati, van de centrumrechtse Republikeinen, minister van cultuur onder premier Bayrou en burgemeester van het chique 7e arrondissement van Parijs. Daar bevindt zich niet alleen de Eiffeltoren, maar ook de bistro waar de opname is gemaakt.

‘Parijs is dus riskant met Dati,’ klonk het in de video. Aan het woord Thomas Legrand, zowel columnist bij de socialistische krant Libération als commentator en redacteur bij de zeer goed beluisterde publieke radiozender France Inter. ‘Maar maak je geen zorgen, Patrick en ik zullen doen wat nodig is’, ging hij verder. Patrick Cohen was de andere journalist, een bekende en vaak omstreden mediapersoonlijkheid, sinds kort ook werkzaam bij France Inter.

Een rechtse burgemeester is voor links na 25 jaar socialistische burgemeesters een nachtmerrie.

Het burgemeesterschap van Parijs wordt als een belangrijke en vooral prestigieuze politieke functie gezien. De burgemeester wordt indirect gekozen door gemeenteraadsleden van de twintig arrondissementen. Die worden op hun beurt volgend jaar maart gekozen, in de landelijke gemeenteraadsverkiezingen. De huidige burgemeester, socialiste Anne Hidalgo, stelt zich na twee termijnen van zes jaar niet meer herkiesbaar. Misschien omdat ze inmiddels door haar, volgens velen, rampzalige beleid de bijnaam ‘Notre Drame de Paris’ verwierf …

Een rechtse burgemeester is voor links na 25 jaar socialistische burgemeesters een nachtmerrie. Kennelijk wilde Thomas Legrand de twee linkse partijbonzen geruststellen, die Glucksmann graag zien winnen.

Partijdigheid

Vorig jaar deed het Frans-Belgische Thomas More Instituut onderzoek naar de partijdigheid van Franse publieke omroepen. Die zijn wettelijk verplicht de tien miljard belastinggeld die ze ieder jaar krijgen ‘neutraal’ te besteden; zeg maar min of meer conform de landelijke politieke voorkeuren. Wat betreft de politici die voor camera en microfoon worden uitgenodigd, lijken ze die plicht volledig aan hun laars te lappen. Publieke omroepen als France Inter en France 2–5 nodigen zelden politici ter rechterzijde uit. Laat staan die van het Rassemblement National.

Radiozender France Culture laat zelfs op elke honderd gasten niet meer dan één rechtsdraaiende politicus aan het woord. Terwijl linkse politici kind aan huis zijn. Dat spoort natuurlijk niet met de Franse stembusverhoudingen, en al helemaal niet met het feit dat de belastingbetaler verplicht meebetaalt aan de publieke omroep. Dit soort kritiek wordt even consequent als hautain weggewuifd. En de officiële mediawaakhond ARCOM lijkt zich te beperken tot de drie populaire commerciële nieuwszenders rechts van het midden: BFMTV, CNews en LCI. Die worden om de haverklap op de vingers getikt.

Wat nog het meest opvalt aan deze affaire, is de zelfingenomen reactie van de twee journalisten.

Wat nog het meest opvalt aan deze affaire, is de zelfingenomen reactie van de twee journalisten. Ze maken geen seconde de indruk zich betrapt te voelen, of zich te generen dat ze iets verkeerd hebben gedaan. Dit is de arrogantie van het ‘camp du bien’, het politiek correcte kamp. Sterker nog, ze willen allebei zowel de videomaker als L’Incorrect aanklagen wegens schending van hun privacy. De teksten zouden ‘privé’ zijn en ‘uit hun verband gerukt’, en van de beschuldigingen zou niets kloppen. Ook de Socialistische Partij wil met soortgelijke argumenten naar de rechter stappen. Zij noemt het een ‘schandalige inbreuk op de privacy’.

Volgens sommige media-advocaten een zinloze en contraproductieve actie. De conversatie was niet privé maar ging over zaken van algemeen belang, en werd bovendien in een openbare ruimte gevoerd. Op X kwam meteen iemand met een videoclip uit 2018, waarin Patrick Cohen letterlijk het gebruik goedpraat van stiekem opgenomen videomateriaal met centrumrechtse politicus Laurent Wauquiez. Dezelfde Cohen die nu tiert over een ‘gestolen privégesprek’ en naar de rechter wil stappen, noemde dat toen ‘gezonde journalistieke nieuwsgierigheid’.

Kritische benaderd

De linkse gezindheid van publieke omroepen is een probleem dat in bijna ieder westers land speelt. In Nederland werd dat vooral duidelijk sinds de publieke omroepen de afgelopen kabinetsperiode niet meer om rechtse politici heen konden, omdat die in de regering zaten. Hoe rechtser een geïnterviewde politicus is, hoe vaker hij of zij in de rede wordt gevallen en hoe ‘kritischer’, hij of zij wordt benaderd. Let maar op.

Sebastien Chenu, woordvoerder van het Rassemblement National, heeft naar aanleiding van de video inmiddels een klacht ingediend bij de ARCOM tegen de twee journalisten en France Inter. Verwacht daar vooral niks van.

Bayrou

Op video: Franse openbare omroep en linkse politici spelen onder één hoedje