‘Ik krijg geen touw meer vastgeknoopt aan de lawine van rechtszaken en corruptieschandalen die de Spaanse politiek teisteren’, zeg ik tegen mijn kapper, die tweewekelijks mijn baard en snor bijknipt. Een barbier in de ware betekenis van het woord dus. Al komt deze man niet uit Sevilla, wat me niet belet om hem toch de bijnaam Figaro te geven, zoals de protagonist uit de opera van Gioachino Rossini.

‘Ach señor Alaïn’, zucht de man moedeloos terwijl hij de schort rond mijn keel iets te enthousiast dichtknoopt waardoor het bloed me naar het hoofd stijgt. ‘Wat kan ik zeggen? Mijn klanten praten alleen nog maar over de fontanera, de zogenaamde “loodgieter” van de socialistische partij van premier Sanchez die de vuile klusjes moest opknappen.’ — ‘Dát heb ik gelezen’, antwoord ik enthousiast.

Loodgietertoeren

De fontanera in kwestie is Leire Díez, een journaliste die lid was van de PSOE en die in opdracht van hoge figuren binnen die partij gevoelige informatie verzamelde om rechters, journalisten en leden van de Guardia Civil — in het bijzonder de anticorruptie-eenheid UCO — in diskrediet te brengen. Dit zou bedoeld zijn om juridische onderzoeken naar corruptiezaken zoals de ‘Caso Koldo’ — over corruptie door de voormalige minister van Transport José Luis Ábalos bij de aankoop van mondmaskers — en de zaak rond Begoña Gómez, de echtgenote van premier Pedro Sánchez, te ondermijnen.

Díez zou gevoelige informatie verzameld hebben om leden van de anticorruptie-eenheid in diskrediet te brengen

Díez zou ontmoetingen hebben gehad met onder meer Rubén Villalba, een commandant van de Guardia Civil die onderzoek doet naar de Caso Koldo. Ze zou hem juridische bescherming en een promotie hebben aangeboden in ruil voor belastende informatie over de UCO en haar commandant, Antonio Balas. Ook zou ze geprobeerd hebben compromitterende informatie te verzamelen over de anticorruptie-aanklager José Grinda, onder meer via een vermeend seksueel getinte video die ze dreigde naar de pers te lekken.

Imagoschade

De PSOE heeft een intern onderzoek geopend naar Díez, maar ontkent dat zij officieel voor de partij werkte. Díez zegde inmiddels haar lidmaatschap van de partij op. De PSOE noemt de term fontanera schadelijk voor haar imago en dreigt met juridische stappen tegen media die de term gebruiken.

Premier Sanchez wast, zoals altijd, zijn handen in onschuld

Politieke tegenstanders zoals de PP en VOX hebben de zaak scherp veroordeeld en eisen uitleg. VOX heeft een aanklacht ingediend tegen Díez wegens mogelijke misdrijven zoals omkoping, beïnvloeding en obstructie van de rechtsgang. Premier Sanchez wast, zoals altijd, zijn handen in onschuld.

‘Dus de partij is verontwaardigd over de naam fontanera, terwijl er regelrechte maffiapraktijken tegen de anticorruptie-eenheid worden gebruikt?’ opper ik voorzichtig uit mijn mondhoek, want mijn Figaro begint zich nu duidelijk op te winden, terwijl hij met de schaar vervaarlijk dicht langs mijn lippen scheert.

Straattoneel

‘Het is een komische opera als De Barbier van Sevilla waardig’, ga ik verder, opgelucht omdat de man zijn schaar nu wegbergt, mijn knellende schort losknoopt en mijn grijze baardharen wegborstelt. Al betwijfel ik of in de hedendaagse opera nog humor in de stijl van het libretto van Pierre Beaumarchais wordt geduld.

‘Als al die corruptieschandalen voor een gespannen sfeer zorgen bij de Spanjaarden zou ik een opvoering van De stomme van Portici in de opera van Madrid willen suggereren’, zeg ik langs mijn neus weg. In Brussel heeft dat ooit tot een redelijke ramp geleid. ‘Of misschien is een dagelijkse tv-soap in deze tijd meer aangewezen.’ Of TikTok filmpjes. Een nieuwe komische opera zou anders een frisse wind doen waaien in het saaie, zichzelf oh zo serieus nemende culturele wereldje.

Bedankt voor de corruptie-update van deze week

‘De beste politieke satire zie je in Spanje met carnaval, in mijn thuisstad Cádiz’, zegt Figaro wanneer hij ten afscheid galant de deur voor me openhoudt. ‘Ja, het straattoneel van de chirigotas, die ken ik, hoewel ze voor mij vaak moeilijk te verstaan zijn door het accent van de Gaditanos’, zeg ik, terwijl ik hem zijn fooi in de hand druk bij het buitengaan en afscheid neem met een ‘Bedankt voor de corruptie-update van deze week.’

‘Binnen twee weken volgt er ongetwijfeld meer’, zucht hij nog, terwijl zijn volgende klant al in de kappersstoel plaatsneemt en ik ‘Figaro’-fluitend mijn weg verder zet.

Begoña Gómez

Over een loodgieter, seksvideo’s en maffiapraktijken