Ben Shapiro, de bekende conservatieve, joods-Amerikaanse opiniemaker, moet voor het eerst in zijn loopbaan een professionele tegenslag verwerken. Zijn mediabedrijf, een van de belangrijkste in Rechts Amerika, verliest hopen lezers en luisteraars. Een opmerkelijke wending voor een man die sinds 2020 aan de top van de ‘alternatieve’ media staat.

De voorbije dagen verschenen meerdere analyses over de moeilijkheden waarin The Daily Wire zich bevindt. De twee belangrijkste verschenen in The Washington Post (‘Inside Ben Shapiro’s MAGA Meltdown’) en in New York Magazine (‘Why Ben Shapiro’s Media Empire Is Collapsing’).

Op de publicatie van dat laatste stuk reageerde Shapiro laconiek met een citaat van Mark Twain: ‘The reports of our death are greatly exaggerated.’ Tezelfdertijd erkende het gezicht van The Daily Wire dat zijn bedrijf recent 13 procent van haar personeel had ontslagen. Geen reden tot paniek, aldus Shapiro, maar na een vliegensvlugge opmars zit er voor het eerst echt zand in de mediamachine.

Alternatief succes

‘Er was een tijd waarin Ben Shapiro zichzelf de “koning van conservatieve media” mocht noemen.’ Met die opener schetst de journalist van New York Magazine de positie die Shapiro en zijn Daily Wire in 2023 innamen in het alternatieve medialandschap. ‘Die tijd is voorbij.’

Dat The Daily Wire in 2023, toen nog maar acht jaar oud, de rechtse ranglijsten aanvoerde, is zeker waar. Tijdens een private kapitaalsronde van dat jaar werd het mediabedrijf, opgericht door Shapiro en partners, gewaardeerd op meer dan één miljard euro. Een waardering die in belangrijke mate gebaseerd was op haar indrukwekkend abonneebestand: meer dan één miljoen Amerikanen betaalden voor het DW-product. Kort erna telde het bedrijf meer dan 250 werknemers, en in 2023 en 2024 draaide het een omzet van meer dan 200 miljoen euro.

Het presidentschap van Joe Biden bleek een gouden tijd voor Shapiro en co

Een succes dat niet alleen met Shapiro te maken had. The Daily Wire wist een rits populaire commentatoren te cultiveren of aan te trekken, zoals Brett Cooper, Candace Owens, Jordan Peterson en Matt Walsh. Namen die hier misschien niet meteen een belletje doen rinkelen, maar die in de Verenigde Staten niemand onder de 35 niet kent. DW deed liveshows, nam onderzoeksjournalisten aan, maakte documentaires, had een impact. Het presidentschap van Joe Biden bleek een gouden tijd voor Shapiro en co.

Missers

Dat diezelfde onderneming twee jaar later meer dan tien procent van haar personeel ontslaat, trok dan ook de aandacht. Deels heeft dat te maken met onverstandige bedrijfsbeslissingen. Zo wilde CEO en medeoprichter Jeremy Boreing Disney en Nickelodeon beconcurreren met een eigen, ‘niet woke’ kinderkanaal. Het werd een flop.

Hetzelfde voor een drietal filmprojecten die, in tegenstelling tot de succesvolle documentaires Am I Racist? en What is a Woman?, veel kostten en weinig opbrachten. Tezelfdertijd verloor DW toptalenten. Even sterke vervangers werden niet gevonden.

Shapiro’s stijl van traditioneel conservatisme wordt minder populair

Maar de terugloop van The Daily Wire heeft ook met iets anders te maken. En het is vooral dat andere dat linkse publicaties als The Washington Post en New York Magazine interesseert. Met name de afnemende populariteit van het traditioneel conservatisme van Ben Shapiro, nog altijd hét gezicht van het medium, en de toenemende invloed van een hybride populisme met traditioneel linkse en rechtse kenmerken. Een wissel die zich vooral bij de jongste Republikeinen, sinds de oprichting het kernpubliek van Shapiro en DW, voltrekt.

Drie pijlers

Het Amerikaans conservatisme, Shapiro’s conservatisme, rust sinds de jaren ’80 op drie pilaren: economisch liberalisme (vrije markten, lage lasten, kleine overheid), sociaal conservatisme (bio-ethiek, kerk, gezin) en een buitenlandbeleid dat (1) eerder interventionistisch is, en (2) de kaart trekt van ‘het Westen’, inclusief voorkeursrelaties met Europa en Israël, en andere machten, zoals Rusland en de islamitische wereld, wantrouwt. Deze drie pijlers zijn, zoals elke samenvatting, enigszins reductionistisch, maar geven een klaar idee over wat een Amerikaan bedoelt wanneer hij het heeft over ‘conservatives’.

Deze drie pijlers gaan gepaard met – of zijn het resultaat van – een fundamenteel vertrouwen in de ‘Amerikaanse Droom’. In een leven van geordende vrijheid (ordered liberty), met opwaarts potentieel voor elke Amerikaan die slimme keuzes maakt.

Het betreft, in essentie, een ideologie van verantwoordelijkheid en zelfredzaamheid, met een afkeer voor slachtofferschap. Ook is het Amerikaans conservatisme moraliserend, in die zin dat het zich zonder scrupules vermarkt als beter dan andere samenlevingsmodellen: van de autocratieën in de Golfstaten tot de sociaaldemocratiën in Europa. Wie deze modellen wil implementeren in de VS, vindt in de conservatief een hevige tegenstander.

Onder vuur

Deze visie op mens en maatschappij wordt evenwel onder vuur genomen. Niet enkel door links (dat is normaal), maar ook door mensen die zichzelf als ‘rechts’ omschrijven. En het zijn deze mensen, zowel de influencers als de volgers, die The Daily Wire en Shapiro parten spelen.

De aanvallers zijn niet uniform, maar ze verwerpen minstens één en vaak twee van de drie pijlers van het Amerikaans conservatisme. Ze omarmen eerder linkse economische recepten, omdat de vrije markt en het kapitalisme te veel (van de eigen) mensen achterlaat. Ze (vooral mannen) verwerpen haar beperkende ethiek ten voordele van een soort van libertair hedonisme. En/of ze verkiezen een Amerika dat zijn rol als belangrijkste wereldmacht opgeeft en de totstandkoming van een multipolaire wereld toelaat, zelfs actief ondersteunt. Dat laatste gaat opvallend vaak gepaard met veel begrip voor staten die het minst op de Amerikaanse lijken.

Dit nieuwe ‘rechts’ verwerpt de verantwoordelijkheids- en zelfredzaamheidsgedachte van het traditionele conservatisme

Fundamenteler verwerpt dit nieuwe ‘rechts’ de verantwoordelijkheids- en zelfredzaamheidsgedachte die het traditionele conservatisme stut. Jeremy Boreing, de medeoprichter en CEO die in 2025 The Daily Wire verliet en eerder dit jaar een eigen podcast lanceerde, vatte het als volgt samen: ‘Links en populistisch rechts verkopen hetzelfde product in een andere verpakking: de opluchting dat je zelf niet verantwoordelijk bent, de geruststelling dat je iemand anders de schuld kunt geven, het verslavende gevoel dat je weet dat je bent bedrogen en dat je weet wie je heeft bedrogen.’

Een strijd om de ziel en de toekomst van Amerikaans Rechts dus. Shapiro en Boreing incasseren de eerste klappen.

Brett Cooper

Ben Shapiro heeft een probleem