Ondanks dissidentie binnen zijn eigen partij blijft MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez overeind. Dat komt omdat hij zich niet laat leiden door wat de klassieke media vinden, maar door wat sociale media bepalen.

Het klonk oprecht, en het zal dat ook wel geweest zijn, de emotionele oproep van MR-parlementslid Michel De Maegd in La Libre Belgique: België moet Palestina erkennen zonder al te veel maren. Een mening die zijn voorzitter hem nadien liever niet in de tv-studio’s zag herhalen. Meteen klonk in de Franstalige én Vlaamse media dat er tweedracht heerste binnen de Mouvement Réformateur en dat Georges-Louis Bouchez dictatoriaal met dissidenten zou afrekenen. Maar in werkelijkheid is een politicus als Michel De Maegd niet zo relevant. Al die media-analyses over hem zeggen vooral veel over het onvermogen van de oude media om de veranderende publieke opinie te doorgronden.

Want wie is Michel De Maegd? Een voormalige journalist van de commerciële tv-zender RTL-TVI die in 2019 de politiek in stapte om zich voornamelijk met buitenlandse dossiers bezig te houden. Gek is het niet dat de media denken dat de MR op splijten staat wanneer De Maegd op eigen initiatief een opiniestuk publiceert dat afwijkt van de lijn-Bouchez. De Maegd is namelijk ergens nog altijd ‘een van hen’: een verstandige communicator die denkt dat hij de publieke opinie vertegenwoordigt. Terwijl wie veel tijd online doorbrengt wéét dat de gemiddelde mens zich weinig bekommert om het buitenland, of alleszins veel minder dan de media denken.

Waar blijft ons geld?

Want of je nu voor of tegen Georges-Louis Bouchez bent: Bouchez begrijpt dat de burger vooral wakker ligt van binnenlandse dossiers. Concrete binnenlandse problemen die snel een oplossing vereisen. Zoals de onverdachte Déborah Géradon, de PS-burgemeester van het donkerrode Seraing, afgelopen weekend nog voor een volle zaal socialistische verkozenen toegaf: ‘Flink wat arbeiders hebben me al gezegd dat ze vorig jaar voor de MR hebben gestemd omdat ze maar al te graag willen wat Bouchez hen belooft: 500 euro extra nettoloon voor wie werkt.’ Palestina?

Bouchez begrijpt dat de burger vooral wakker ligt van binnenlandse dossiers.

Maar de analyse gaat nog verder dan dat. Want Bouchez begrijpt ook waarom de klassieke media niet (willen) weten waar de bevolking van wakker ligt: omdat de media almaar minder actief zijn op X/Twitter of omdat ze X/Twitter zelfs verachten omdat de gedachten en meningen er (soms veel te) vrij zijn. Bouchezs meer invloedrijke kiezers zitten daarentegen allemaal op X of andere sociale media. En de jongste tijd houden ze hem daar vaak voor: waar blijven de resultaten? Waar blijft het rechtsere Wallonië, het rechtse België zonder de PS? Waar blijft ons geld?

Internettrol en punker

We schreven het een tijdje geleden al: een actieve rechtse Franstalige minderheid op het internet voert de druk op Bouchez op zoals twitteraars in 2016 deden toen ze Donald Trump een eerste keer naar het Amerikaanse presidentschap leidden: met cynisme, met memes, met trollen (het debat kapen door te verhinderen dat het ergens anders over gaat, red.) en met een houding die losjes doet denken aan de punkbeweging uit de jaren 70: men is tegen het establishment, met dat verschil dat het establishment vandaag links-progressief is en niet conservatief-rechts.

Dat establishment, dat is dus meer een MR-politicus als Michel De Maegd dan een Georges-Louis Bouchez. Want het internet voelt aan dat Michel De Maegd iemand is die zonder al te veel problemen bij een andere ‘democratische partij’ terecht zou kunnen. Terwijl een Bouchez al meerdere keren en plein public heeft aangegeven dat hij zonder problemen een leven buiten de politiek kan gaan leiden en dat ook meent. Ziet u het verschil?

Vrij en hard

Bouchez staat dus niet zozeer onder druk binnen zijn eigen partij. Hij staat onder druk van de publieke opinie, of toch tenminste van dat deel dat zeer actief zijn mening formuleert op sociale media. Zelf voelt hij zich als kind van zijn tijd – geboortejaar 1986, tegenover 1969 voor De Maegd – ook erg thuis in de wereld van memes. De MR-voorzitter durft zelfs stoutere dingen van de internetmeute herposten. Dat is iets waar je carrièrepolitici nu eens niet gauw op betrapt.

Op sociale media weten mensen al lang dat de tijd van overvloed stilaan voorbij is.

Op sociale media wordt niet naar consensus gestreefd, de meningen zijn er vrij en hard. Op sociale media weten mensen al lang dat het geld op is en dat de tijd van overvloed, de tijd van de welvaartsstaat, toen men consequentieloos een compromispolitiek kon voeren, stilaan voorbij is. Bouchezs internettrollen vragen nu dat de MR-voorzitter dat tijdperk vereffent. En zich niet met zaken bezighoudt die afleiden, zoals Palestina.

De 20ste eeuw is al lang voorbij en met die eeuw is ook de greep die de klassieke media en politiek op de bevolking hadden fors verminderd. Wie, zoals Bouchez in Wallonië, inziet dat die actieve minderheid op het internet voortaan de marges van het debat bepaalt, zal niet zo gauw verliezen. Of toch niet zo gauw als de klassieke media keer op keer voorspellen.

Déborah Géradon

Bouchezs cultuuroorlog voor dummies