Er komt schot in het project Kairos@C. Dat vernam Doorbraak uit goede bron. Het chemiebedrijf BASF wil samen met Air Liquide in de Antwerpse haven een klimaatneutrale site optrekken voor de afvang van CO2. Dat wordt dan getransporteerd voor ondergrondse opslag, ook naar de Noordzee. Kairos@C is de start van een miljardenproject om de CO2-uitstoot van de Antwerpse industrie met de helft te verminderen.

‘Kairos@C wordt wellicht het grootste internationale CCS-project (Carbon Capture and Storage, red.) ter wereld’, duidt Gert Verreth van Essencia, de beroepsfederatie van de chemische industrie. ‘Het is uiterst belangrijk voor het klimaat én de concurrentiekracht van de Antwerpse chemie.’

CCS staat voor koolstofafvang en -opslag. ‘De opslag van CO2 is de eerste stap naar Carbon Capture Utilisation (CCU) of de verwerking van CO2 tot een ander product’, legt Verreth uit. ‘Omdat CCU nog volop wordt ontwikkeld, is CCS de eerste stap in afwachting van het circulaire gebruik. Het draagt bij tot een klimaatneutrale industrie, die de Europese Green Deal vanaf 2050 oplegt. We zijn op de goede weg. De chemische sector heeft de CO2-uitstoot sinds 1995 al met de helft beperkt.’

Regionaal netwerk

Kairos@C is de belangrijkste stap in het netwerk Antwerpen@C met andere koolstof- en energie-intensieve industrieën, zoals TotalEnergies, Borealis, ExxonMobil, INEOS en Fluxys. Het project wil de CO2-uitstoot in de haven van Antwerpen met de helft beperken. Kairos@C zal op vijf industriële sites mogelijk tot 14 miljoen ton CO2-emissies vermijden in de eerste tien jaar van de exploitatie.

De vijftig productievestigingen van BASF in de haven van Antwerpen vormen samen de grootste industriële vestiging van het land en de op één na grootste van de Duitse groep wereldwijd. Air Liquide is een Franse multinational die industrieel gas levert aan onder meer de medische en chemische sector. Het bedrijf is wereldmarktleider in zijn domein en levert in meer dan 75 landen.

600 miljoen subsidies

Voor Kairos@C werd al 357 miljoen euro aan subsidies gereserveerd door het Europees Innovatiefonds. Dat wordt gefinancierd met de emissierechten die bedrijven betalen bij de uitstoot van koolstof. ‘De overheidstussenkomst is cruciaal om samen met de bedrijven de klimaattransitie te realiseren’, schetst Verreth.

Wij vernamen nu uit goede bron dat de Vlaamse minister-president Matthias Diependaele (N- VA) en minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V) op hun beurt ook een Vlaamse subsidie zouden vrijmaken. Er wordt een bedrag genoemd van meer dan een kwart miljard euro. Het kabinet van de minister-president wenste het bericht te bevestigen, noch te ontkennen.

Kostprijs onbekend

De totale kostprijs van Antwerpen@C werd eerst op 3 miljard euro geschat. Koolstofopvang blijft een duur proces. Door de kostprijs voor de energiebedrijven kan de energiekost verdubbelen in vergelijking met de niet-klimaatneutrale aanwending van fossiele brandstoffen.

‘De technologie zal bovendien het concurrentienadeel van de Europese tegenover de Amerikaanse industrie niet kunnen wegwerken’, vermoedt Verreth. De Amerikaanse chemie wordt immers voorzien van het vier keer goedkopere Amerikaanse gas en moet onder de huidige Amerikaanse regering voorlopig geen rekening houden met de strenge internationale klimaatnormen. ‘De chemische sector is bij uitstek een sector die onderhevig is aan de internationale concurrentie’, besluit Verreth. ‘Die energiekost speelt in het nadeel van Europa.’

Gert Verreth

Ook de stijgende gasaanvoer zal de Europese industrie niet redden

Kwart miljard Vlaamse subsidies voor minder CO2-uitstoot in Antwerpse haven