‘Mijn naam is Noélia Castillo Ramos, ik ben 25 en heb nog vier dagen te leven. Dan krijg ik euthanasie en heb ik eindelijk rust. Ik kan niet meer verder met deze familie, met alle pijn en met alles wat er in mijn hoofd rondspookt over wat ik heb meegemaakt.’ Met nepnieuws over een verkrachting door asielzoekers ging haar verhaal over euthanasie de wereld rond.

Het leven van de jonge vrouw werd eind maart door artsen beëindigd. Spanje kent sinds 2021 een euthanasiewet, met alle macht bestreden door de Kerk en de conservatieve oppositie. De zelfgekozen dood van Noélia Castillo baarde ophef tot ver over de landsgrenzen heen. Niet in de laatste plaats omdat ook het Witte Huis zich ermee bemoeide.

Conflict met Washington

De Amerikaanse ambassade in Madrid kreeg in een gelekt diplomatiek bericht van het State Department opdracht uit te zoeken of en op welke wijze de mensenrechten van Noélia waren geschonden. Tot razernij van de Spaanse regering.

‘Bemoei je met je eigen zaken’, beet minister van Volksgezondheid Mónica García president Trump toe. ‘Spanje is een serieus land met een normaal functionerende gezondheidszorg!’

Ze wees op ‘de duizenden onverzekerde doden’ in Amerika, en de ‘oorlogsmisdaden’ die het land volgens haar begaat in Gaza en Iran. Zoals bekend is premier Pedro Sánchez één van de meest fanatieke critici van de Amerikaanse buitenlandpolitiek.

Traumatische jeugd

Noélia Castillo groeide op in een uiterst disfunctioneel gezin: vader een alcoholverslaafde, moeder een psychiatrische patiënt. Al betekent haar voornaam kerstkind, haar leven was bepaald geen feest. Op haar 13 jaar werd ze onder tutela (voogdij) gesteld van de Catalaanse Kinderbescherming en belandde ze in kindertehuizen. Daar bleef ze tot haar 18de. Later werd ze meer dan eens aangerand en verkracht. De laatste keer in 2022, door drie mannen tegelijk in een nachtclub.

Vier dagen later sprong ze van de vijfde verdieping om zelfmoord te plegen. Eerder had ze het al met pillen geprobeerd. Het mislukte opnieuw, maar ze raakte deels verlamd.

Abogados Cristianos

Anderhalf jaar later vroeg ze euthanasie aan, vanwege ondraaglijk lichamelijk en geestelijk lijden. Die werd unaniem toegekend, maar haar vader, Géronimo Castillo, ondernam actie om de euthanasie te voorkomen. De man, die ze naar eigen zeggen als klein meisje regelmatig ‘s nachts de kroeg uit moest vissen, begon procedures om haar euthanasie te verhinderen.

Samen met Abogados Cristianos, Christelijke Advocaten, een katholieke splintergroep tegen euthanasie, procedeerde Castillo tot aan het Europese Hof. Ze vochten Noélia’s wilsbekwaamheid aan, maar verloren iedere zaak. De euthanasie liep wel bijna twee jaar vertraging op.

De argumenten die de Christelijke Advocaten inbrachten werden door de rechtbank verworpen. Dat kon niet verhinderen dat tegenstanders van euthanasie op de zaak sprongen, zowel in de media als onder politici. Het gevolg is een stroom foute berichten.

Desinformatie

Polonia Castellanos, de voorzitter van de Christelijke Advocaten, bracht bijvoorbeeld naar buiten dat Noélia zich op het laatste moment bedacht zou hebben. Waarop het ziekenhuis zou hebben geantwoord: ‘Dat zal niet gaan, de organen zijn al beloofd.’ Er werd gesuggereerd dat er binnen de Spaanse gezondheidszorg verdiend wordt aan handel in organen, met name door artsen die euthanasie-aanvragen beoordelen.

Ook de Catalaanse Kinderbescherming, die inderdaad een slechte naam heeft, kreeg ervan langs. Niet alleen vanwege corruptie, maar ook door bekende gevallen van kinderen onder bescherming die seksueel misbruikt werden.

Maar de meeste aandacht ging naar dit verhaal: Noélia zou in een tehuis een groepsverkrachting hebben ondergaan door zogeheten MENA’s, minderjarige asielzoekers. Zelf heeft ze daar nooit over gesproken, noch bestaat er enig bewijs voor, maar de Christelijke Advocaten zouden het via ‘een anoniem familielid’ vernomen hebben.

Asielzoekers

Ook in eerder genoemd diplomatiek bericht aan de Amerikaanse ambassade werd expliciet gevraagd na te gaan of de verkrachters van Noélia een ‘migratieachtergrond’ hadden en waarom geen van hen gearresteerd werd.

Voor Santiago Abascal, leider van de rechtse oppositiepartij Vox, was het een aanleiding om in het parlement premier Sánchez en zijn controversiële migratiebeleid aan te vallen: ‘De staat neemt een dochter af van haar ouders. MENA’s verkrachten haar. En de oplossing die de staat haar biedt, is zelfmoord plegen. Sanchez’ Spanje is een horrorfilm!’

Volgens mevrouw Polonia van de Christelijke Advocaten is er bij Noélia geen sprake geweest van euthanasie, maar is ze ‘geëxecuteerd’. Door ‘het zogenaamd universele Spaanse gezondheidssysteem dat weigerde haar te verzorgen’.

Het einde

Noélia Castillo leed ondraaglijke pijn en was door haar dwarslaesie grotendeels afhankelijk geworden van anderen. Een vroege jeugd in armoede en vuiligheid, met emotioneel afwezige ouders, had haar volgens psychiaters ernstige persoonlijkheidsstoornissen opgeleverd. Ze was borderline, had smetvrees en waste alle dagen urenlang haar handen. Haar lichamelijke handicaps maakten die rituelen nog veel gecompliceerder.

Nadat vader Géronimo zijn laatste rechtszaak tegen haar euthanasie had verloren, verbrak hij volgens haar ieder contact. Hij zou alleen nog hebben laten weten noch bij haar sterven noch bij haar begrafenis aanwezig te zullen zijn. En geen cent mee te zullen betalen aan die begrafenis.

Noélia zei het duidelijk in haar laatste interview: ‘Ik kan niet meer verder met deze familie.’

Noélia Castillo Ramos

Desinformatie rond euthanasiezaak