Juridisch en wetenschappelijk bewijs zijn twee verschillende zaken. In een groot deel van de wereld waarderen rechters het bewijs ‘boven elke redelijke twijfel’. Wetenschappers worden niet gehinderd door dergelijke (erg hoge) bewijslast. Zij stellen zich tevreden met indicaties en waarschijnlijkheid, daarbij geholpen door statistiek en kansrekening. Ook tijdens de coronaperiode werd er volop met statistische modellen gewerkt. Maar als het op de zogenaamde ‘lablektheorie’ aankomt, zien we wetenschappers vooral géén statistiek gebruiken.

Stel u voor: iemand maakt een fout waardoor 20 miljoen mensen sterven. Dat lijkt toch iets voor een strafrechter, nee? Tenzij we aanvaarden dat we alleen de kleine, gemakkelijke overtredingen nog vervolgen. De artsen die bij een operatie per ongeluk een schaartje laten zitten bijvoorbeeld, met wat complicaties en lichte werkonbekwaamheid tot gevolg. Belangrijk voor het slachtoffer, dus vervolgen we dat in ons land. Niet altijd, maar toch.

Lablek

In The Lancet, een toonaangevend medisch-academisch tijdschrift, verscheen niet zo lang geleden een artikel waarin staat dat er 18,2 miljoen mensen overleden zijn aan corona. Juister zou zijn geweest: aan corona én aan de coronamaatregelen. Maar goed, als die 18,2 miljoen mensen direct of indirect gestorven zijn door een lablek in Wuhan, dan zijn die overlijdens veroorzaakt door een menselijke fout.

‘Gain of function’-onderzoek, dat deel uitmaakt van de activiteiten in het intussen beruchte Wuhanlab, is op zich al gevaarlijk. Dat soort experimenten zorgt ervoor dat een virus door genetische manipulatie krachtiger en dus gevaarlijker wordt. Op papier vinden die plaats om in een gecontroleerde omgeving de gevaren en eventuele opportuniteiten van het virus te onderzoeken. Een risicovolle bezigheid als er zo’n virus ontsnapt. Net daar worden vandaag vragen bij gesteld.

De eerste vraag is of er afdoende juridisch bewijs is dat corona ‘door de mens gemaakt’ is. Laat ons de elementen voor dat bewijs die vandaag publiek zijn even op een rij zetten. Met dien verstande dat, als het ooit tot een rechtszaak komt, het een rechter zal zijn die na een tegensprekelijk debat daarover moet oordelen.

Toeval bestaat niet

Er zijn in de wereld naar verluidt zo’n vijftig labo’s die aan gain of function doen. Maar een klein deel daarvan werkt met coronavirussen en het lab in Wuhan is er één van. De voormalige Britse premier Boris Johnson vond dat van de goede toevalligheid te veel en vroeg dus aan de geheime dienst MI6 de zaak te onderzoeken.

Want de statistische kans dat er precies in die stad waar gain of function-onderzoek van coronavirussen plaatsvindt een dito virulent coronavirus van een vleermuis of een wasbeer op een mens springt, is wel bijzonder klein. Die kunstmatige virussen zijn bedoeld om mee te spelen in het scenario van een pandemie, en net daar waar ze gemaakt worden bleek nu ook de brandhaard te zitten.

Levende dierenmarkt

Als het virus door mensenhanden gemaakt werd, dan hadden de Chinezen een verhaaltje nodig dat enige geloofwaardigheid geniet. De verwijzing naar de levende dierenmarkt in Wuhan was dan de meest voor de hand liggende cover-up, al werden er ook nog andere pogingen ondernomen om de precieze oorsprong van het virus te verdoezelen.

De gewezen directeur van MI6, Sir Richard Dearlove, en zijn medeauteurs, wijzen op de pogingen van de Chinezen om te benadrukken wat voor een moreel hoogstand volkje ze zijn. We herinneren ons dat inderdaad de lofzangen op het vrijgeven van de genetische code van het virus. De hele wereld slikte de PCR-test vervolgens als de ‘gouden standaard’. Die gulle PCR-Chinezen konden er toch moeilijk van verdacht worden dat ze het virus waar ze zo moedig tegen streden zelf geproduceerd hebben?

Ook het gebrek aan Chinese medewerking tijdens het onderzoek naar de oorsprong, past in het scenario van de cover-up. Net zoals de verdoezelingen van Anthony Fauci en zijn Amerikaanse entourage. Zij hebben er alles aan gedaan om de Chinezen buiten het aandachtsveld te houden, onder meer omdat ze zelf deels instonden voor de financiering van het gevaarlijke onderzoek. In de Verenigde Staten werd de communicatie van de Amerikaanse ambtenaren over het onderwerp publiek gemaakt. Daaruit blijken bewuste manipulaties om de wereld ervan te overtuigen dat het virus niet kunstmatig van oorsprong was..

Ontoereikende veiligheidsvoorzieningen

Al in 2018 waarschuwden Amerikaanse diplomaten voor veiligheidsproblemen in het lab in Wuhan nadat ze de locatie zelf hadden bezocht. In een recente bijdrage in The New York Times wijst de Amerikaanse sociologe Zeynep Tufecki naar het gebruik van een foutief veiligheidsprotocol. Een protocol dat luistert naar de naam ‘BSL-2 Plus’, maar dat niet geschikt is om dergelijke risicovolle experimenten afdoende te beveiligen.

In 2021 schreef de Amerikaanse veiligheidsdienst ook al een rapport waarin melding werd gemaakt van drie medewerkers van het labo die in november symptomen van corona begonnen te vertonen. Uit de in de Verenigde Staten publiek gemaakte documenten blijkt dat er verontrustende gelijkenissen zijn tussen wat er in dat lab gebeurde en het coronavirus dat op straat rondwaarde.

Het zou volstrekt onaanvaardbaar zijn mochten we de dokter die een schaartje vergeet voor de correctionele rechter brengen, maar intussen de verantwoordelijken voor 18,2 miljoen doden ongemoeid laten. De regels over strafrechtelijke aansprakelijkheid zijn er net omdat we de fysieke integriteit van mensen zo belangrijk vinden. Maar als er een fout wordt gemaakt waardoor 20 miljoen mensen dood gaan, zouden we die blauw-blauw moeten laten? Dat is onaanvaardbaar.

Wil de overheid inzake corona een beetje geloofwaardigheid terugwinnen, dan start het parket, internationaal samenwerkend, vandaag nog een onderzoek naar de foute oorsprong van het virus. Ook bij ons, want ook wij verloren mensen. Onze mensen.

Zeynep Tufecki

Wanneer wordt eerste coronacrimineel berecht?