‘De waarheid is niet relevant.’ Van Langenhove opnieuw veroordeeld

Een nieuw seizoen, een nieuwe veroordeling voor Dries Van Langenhove. Het voormalige Kamerlid voor Vlaams Belang werd dinsdag schuldig bevonden aan twee overtredingen op de antiracismewet: aanzetten tot haat of geweld jegens een groep, en het verspreiden van denkbeelden gegrond op rassensuperioriteit of rassenhaat. Doorbraak las het vonnis en stelde vast dat de rechtbank van Leuven ideologie verheft tot recht. Ook Boudewijn Bouckaert, emeritus hoogleraar aan de Gentse rechtenfaculteit, maakt zich zorgen.  

‘Dit vonnis is een muizenstapje richting een totalitaire samenleving’, waarschuwt Bouckaert, in een vorig leven ook Vlaams parlementslid voor Lijst Dedecker. ‘Heel zorgwekkend voor de vrijheid van meningsuiting. Als je de redenering van de rechtbank doortrekt, schiet er straks niet veel meer van over.’

Wie het vonnis leest, stelt vast dat de Leuvense strafrechters moeiteloos vaststellingen en conclusies criminaliseren die maar moeilijk weerlegbaar zijn. Dat ‘zwarte mannen’ sneller in de gevangenis terechtkomen en ‘zwarte vrouwen’ sneller in de werkloosheid, bijvoorbeeld. Dat mensen niet gelijk zijn, en dat het ‘egalitarisme’, het kader waarbinnen onderscheid tussen personen en groepen genegeerd wordt, geen verklaring biedt voor aantoonbare verschillen tussen, bijvoorbeeld, Afrikanen, Aziaten en Europeanen.

Dat aanstippen in een universiteitsaula is, volgens de correctionele rechtbank van Leuven, evenwel een strafbare vorm van ‘haatspraak’.

Massamigratie

Een andere probleem bleek Van Langenhoves aandacht voor de negatieve gevolgen van massamigratie. Een passage uit het vonnis:

‘Daarbij legde beklaagde (Dries Van Langenhove, red.) het verband tussen de dalende onderwijskwaliteit, onveiligheid, de “gigantische aantallen vreemdelingen in onze gevangenissen”, het huizentekort en de “failliete” sociale zekerheid enerzijds en massamigratie anderzijds. Beklaagde gaf en passant aan dat Marokko heel blij is als Marokkaanse criminelen richting Europa verhuizen omdat ze er dan zelf “van af zijn”, en dat de meeste Afghaanse jongemannen die in Vlaanderen toekomen liegen over hun leeftijd (“ze liegen nu eenmaal heel vaak”) en dan een goede uitkering krijgen. Als oplossing voor die problemen propageerde beklaagde een migratiestop en het uitbouwen van een “Vlaamse leidcultuur”.’

Elk punt door Van Langenhove aangehaald is ofwel verifieerbaar waar, of aannemelijk, ofwel onderwerp van een levendig maar onbeslist debat. Voor de rechtbank van Leuven is voorgaand betoog de basis van een misdrijf. Opnieuw uit het vonnis:

‘De kern van de boodschap die beklaagde op 28 februari 2024 ten overstaan van zijn publiek uitdroeg, is dat een groot deel van de maatschappelijke problemen waarmee de samenleving in Vlaanderen te kampen heeft (beklaagde somt op dat vlak op: de dalende onderwijskwaliteit, onveiligheid, de “gigantische aantallen vreemdelingen in onze gevangenissen”, het huizentekort en de “failliete” sociale zekerheid), te wijten zou zijn aan het feit dat de samenleving “superdivers” en “multicultureel” geworden is.’

Een misdrijf, volgens de Leuvense rechtbank. Een conclusie die de magistratuur best niet enkel overmaakt aan politici van het Vlaams Belang, maar ook aan die van de N-VA. Want wat de Vlaams-Brabantse activist aanhaalt, is al lang mainstream.

De waarheid telt niet

Zonder twijfel de meest opmerkelijke passage is de conclusie van de rechtbank dat de feitelijkheid of waarheidsgetrouwheid van Van Langenhoves beweringen niet relevant is. Opnieuw is een citaat uit het vonnis aangewezen (eigen cursief):

‘Op de zitting benadrukte beklaagde dat alle uitspraken die hij tijdens zijn lezing van 28 februari 2024 gedaan heeft, gesteund zijn op robuust wetenschappelijk onderzoek en bestaande cijfergegevens. Ook al zou dat het geval zijn, dan nog doet die bewering op geen enkele wijze afbreuk aan het voorgaande. Aan beklaagde wordt immers niet verweten dat hij foutieve informatie zou hebben verspreid, maar wel dat hij door zijn voorstelling van zaken doelbewust heeft aangezet tot haat of geweld jegens personen op grond van één of meerdere criteria opgesomd in de Antiracismewet.’

De rechters vergissen zich, voor de duidelijkheid, niet. De Belgische antiracismewet vereist inderdaad niet dat de gewraakte uitspraken vals zijn, enkel dat ze kunnen leiden tot ‘haat’. Ware ideeën zijn dus verboden als ze niet leiden tot sociale harmonie.

Bouckaert is scherp: ‘De discussie moet zijn: is een uitspraak juist of is ze vals? En als ze waar is, dan is dat maar zo. We moeten beweringen afmeten op de inhoud, niet op hun speculatief effect, zoals de rechtbank hier doet en zoals de wet voorschrijft.’ Verrast is de professor evenwel niet. ‘Dat is niet nieuw, hé. De veroordeling van het Vlaams Blok was onder meer op basis van teksten die sociologische uitspraken bevatten waarvan de meeste juist waren. Maar in een democratische maatschappij moet waarheid of valsheid het onderscheidend criterium zijn. Dat dat hier niet zo is, is toch wel heel bedenkelijk.’