fbpx


Binnenland, Vlaamse Beweging

Het project van Jambon

Vlaanderen als innoverende topnatie


‘Vlaanderen moet een innovatieve topnatie zijn. We willen winnen en schitteren als echte Flandriens.’ Het waren zowat de slotwoorden van Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) op bezoek bij Pro Flandria. Pro Flandria is het netwerk van ondernemers, cultureel en maatschappelijk geëngageerde personen die ijveren voor een zelfstandig Vlaanderen. Zou die ‘innovatieve topnatie’ het wervende project zijn waar deze Vlaamse regering nog naar op zoek is?

Jambon onder de flaminganten

Jan Jambon speelde ogenschijnlijk een thuismatch, onder flaminganten. Zo begon hij zijn toespraak ook met ‘beste mede-flaminganten’. Maar het talrijk opgekomen publiek bleef kritisch. Velen wilden Jambon graag horen zeggen dat N-VA en Vlaams Belang in 2024, als ze samen een meerderheid hebben, de onafhankelijkheid zullen uitroepen. Maar dat zegt Jambon niet natuurlijk.

De toespraak van Jambon begon standaard. Hij stond stil bij zijn eerste — woelige — jaar als minister-president van Vlaanderen. Jambon is vooral tevreden dat het bestuursakkoord zo gedetailleerd is. Daar werd volgens hem meewarig over gedaan, maar bewijst nu zijn diensten. Verschillende keren herhaalde hij dat hij het als zijn taak ziet om dat akkoord door iedereen in de regering te laten naleven.

Vlaanderen als top-natie

De Vlaamse minister-president herhaalde nog eens waar zijn regering voor staat: investeren in onderwijs, meer financiële ruimte voor de lokale besturen, ambitie om de tewerkstellingsgraad te verhogen, Vlaanderen in buitenlands beleid op de kaart zetten en de canon van Vlaanderen opbouwen. ’Een sterke economie en cultureel-historisch bewustzijn, zijn één verhaal. Vlaanderen was niet enkel vroeger top in kunst en universiteit, ook vandaag. Er zit grootsheid in ons en daarmee moeten we durven uitpakken.‘

In datzelfde verhaal past ook ‘het Museum van Vlaanderen’. Daarover zei Jambon dat ze eraan denken om niet één museum te bouwen, maar dat, vergelijkbaar met de canon, er in verschillende musea ‘vensters’ zullen komen die allemaal samen het Museum van Vlaanderen vormen. Met een virtuele overkoepeling en een startpunt waar alles samenkomt. Allemaal met datzelfde doel, ‘fierheid op het volk dat land won op de zee, kathedralen en ziekenhuizen bouwde en dat ook vandaag top is in technologie, het medische en vele vlakken.’

Corona

‘Het onvoorziene kan je niet voorzien.’ Zo schetste Jambon de sfeer van midden maart. Daarna legde hij de klemtoon op het werk van zijn regering. ‘De lacunes die de federale regering liet, hebben wij opgevuld’. Hij verwees daarbij naar de hinderpremie. ‘Bedrijven die gezond zijn moeten we door corona loodsen’, gaf hij aan als doel van het beleid van zijn regering. Net zoals de gezinnen die het moeilijk hebben, ondersteund moeten worden volgens de Vlaamse MP.

Jambon verdedigde ook zijn rol in de Nationale Veiligheidsraad (NVR). Hij had geen andere keuze. ‘Vlaanderen heeft geen bevoegdheden voor veiligheid, enkel preventie. Ook de aanpak van crisissen is de bevoegdheid van de federale overheid.’

Hij gaf aan dat er nagedacht is om al dan niet in te gaan op de vraag om deel te nemen aan de Nationale Veiligheidsraad, ‘Mijn redenering was: in oorlogstijd moet je niet beginnen te debatteren over de verdeling van de bevoegdheden. Daar was ook geen draagvlak voor bij de publieke opinie. Als we wegbleven, lieten we alles in Franstalige handen. Maar ja, ik weet dat ik deel uitmaakte van een lamentabel beeld’. De Vlaamse regeringsleider maakte zich ook sterk dat hij in de NVR erger heeft kunnen voorkomen.

Relancebeleid

Hoe zal Vlaanderen uit die crisis komen? De groei van 2020 zijn we definitief kwijt en volgens voorspellingen van de Nationale Bank (NBB) van juni, zou het bbp eind 2022 nog 4% lager liggen dan wat geraamd werd voor de crisis. Hij rekende voor dat de coronamaatregelen zullen zorgen voor een tekort van zes tot zeven miljard in de Vlaamse begroting. Ook in 2021 en in 2022 zullen er wellicht nog tekorten zijn.

Maar de ambitie blijft om de begroting in evenwicht te krijgen. Al gaf Jan Jambon toe dat daarvoor veel afhangt van het herstel van de economie. De werkloosheid is in augustus met acht procent gestegen, tijdelijke werklozen niet meegerekend. Het is uitkijken naar het relanceplan van de Vlaamse regering, maar de primeur daarvoor is voor het parlement bij de Septemberverklaring (28 september). Jambon waarschuwde wel: ‘We staan voor harde en loodzware jaren en maanden’.

Bovenop de coronamiserie dreigt namelijk ook de brexit. ‘Een harde brexit kost Vlaanderen zo’n 2,5% van het BBP. Daardoor kunnen 28 000 jobs in Vlaanderen sneuvelen’. Volgens Jambon ligt het probleem bij het Verenigd Koninkrijk (VK). ‘Eerlijk gezegd, ik begrijp dat niet. Voor de EU is de handel met het VK 3% tot 4% van het BBP. Voor het VK is de handel met de EU 40% van hun BBP.’

2024

En wat in 2024, wou een vragensteller weten. Jambon danste op twee benen. Langs de ene kant is België op. Maar hij hield de Vlaamse Beweging ook een spiegel voor: ‘We geraken maar aan 15%-20% van de burgers die overtuigd zijn van Vlaamse onafhankelijkheid. Hij zag daarvoor vele redenen, ook angst voor vernieuwing. ‘Je kan een ingrijpend project als Vlaamse onafhankelijkheid niet doen slagen met een gewone meerderheid in het parlement. Daar moet meer draagvlak voor zijn.’ Jambon vergeleek de situatie met Catalonië of Schotland waar er duidelijk meer draagvlak is.

Dat laatste was niet helemaal het antwoord dat verschillende aanwezigen graag hadden gehoord. Achteraf bleef ook de vraag hangen waarom N-VA niet meer inzet om mee te bouwen aan een draagvlak voor Vlaamse onafhankelijkheid.

Aangeboden door de Vrienden van Doorbraak


steun doorbraak

Dit artikel wordt u aangeboden door de Vrienden van Doorbraak

Door een jaarlijkse of maandelijkse bijdragen financieren de Vrienden van Doorbraak de publicatie van de gratis toegankelijke artikels op doorbraak.be. Onze vrienden krijgen ook korting in de Doorbraak winkel en exclusieve uitnodigingen.

Hartelijk dank voor uw steun als Vriend van Doorbraak.

Pieter Bauwens

Pieter Bauwens is sinds 2010 hoofdredacteur van Doorbraak