De DPG-zomerpeiling: er is iets op til …

Wetenschappelijk is dat niet te bewijzen maar dat bij deze peiling én de vernielende Brusselse betogingen tegen de maatregelen in het Franstalig onderwijs én de vrijlating van Freddy Horion een rol hebben gespeeld, staat vast.

Voeg daarbij het feit dat meer en meer mensen tot de conclusie komen dat ze langer moeten werken voor minder pensioen, dat het migratiedossier weer op tafel ligt, dat de aanslepende federale begrotingscontrole allicht tot oktober aansleept, dat de Vlaamse regering is stilgevallen en dat ook gewoon verdienende mensen worden geconfronteerd met hogere lasten (de meerwaardebelasting, de indexsprong, hogere effectentaks … ), en het omgevingsplaatje is getekend.

Uitslag

De volgende tabel geeft de gepeilde partijresultaten weer, in zetels en in percentages. De eerste kolom vermeldt het nieuwe percentage met tussen haakjes het resultaat van de vorige peiling in maart. Daarna komen de resultaten van juni 2024. De laatste twee kolommen geven de zetelverdeling weer op basis van de nieuwe peiling, met tussen haakjes de zetels op basis van de kiesuitslag van juni 2024.

N-VA verliest in deze peiling dus drie procentpunten tegenover het lenteresultaat en staat ook een stuk lager dan in 2024. Dit is duidelijk een wake-upcall: de electorale achterban mort. De partij geniet nog wel van de populariteit van Bart De Wever. Al is dat tegelijk ook het zwakke punt: wat zonder BDW? De partij drijft overigens op haar federale regeringsdeelname; de Vlaamse ploeg is helemaal weggedeemsterd.

Vlaams Belang scoort bijna 5 procentpunten beter dan in 2024 en 1,2 procentpunt beter dan de lentepeiling. Dat het VB ruim vier procent hoger peilt dan N-VA is nooit eerder voorgekomen. De beide Vlaamse partijen halen samen maar liefst 48,9 procent. Het valt al enige peilingen op dat die optelsom de 50 procent nadert. Het verschil tussen dat leidende duo en de nummer drie in de peiling is enorm, en dat vertaalt zich in de zetelverdeling.

Cd&v scoort ongeveer op het niveau van juni 2024 en van de vorige peiling. De partij haalt aan de regeringstafel duidelijk minder binnen dan Vooruit, maar het lijkt er allemaal niet zoveel toe te doen. En het is zeer de vraag of de cd&v-positie in de ethische dossiers daar verandering in zal brengen. Feit blijft dat, historisch bekeken, de partij rond haar electorale dieptepunt blijft hangen.

Vooruit blijft ook hangen op het vorige peilingsresultaat, maar haalt minder dan in 2024. Zoals gezegd haalt de partij in de federale en in de Vlaamse regering meer binnen dan de christendemocraten, maar ze kan die ‘overwinningen’ niet omzetten in betere peilingen.

De communisten winnen: én tegenover de vorige peiling, én tegenover 2024. Maar de PVDA haalt bij ons lang niet de scores van de PTB in Brussel en Wallonië.

Groen verliest in deze peiling. Deze naar zichzelf zoekende partij blijft in de gevarenzone van de kiesdrempel zitten. Idem voor Anders, dat weliswaar beter scoort dan in de vorige, ronduit desastreuse peiling, maar de partij zit nog altijd onder het historisch slechte resultaat van 2024. Ook voor Anders blijft de existentiële vraag bestaan.

Kamer

In deze peiling halen de drie Vlaamse Arizonapartners samen nog 43 zetels in de Nederlandstalige groep; een verlies van vijf zetels. De neergang van MR en deels ook van LE zorgt ervoor dat Arizona geen meerderheid meer heeft in de Kamer. Dat zal de spanningen in de vijfpartijenregering zeker doen toenemen.

Ander opvallend feit in de Kamer: N-VA en VB zijn goed voor 48 van de 150 zetels. Net niet genoeg om incontournabel te zijn voor de tweederdemeerderheid.

Vlaams

De huidige Vlaamse regeerploeg behaalt net de helft van de zetels met 59 op 118, een verlies van 4 zetels. N-VA heeft – aan het regeringsbeleid is dat niet meteen te zien – bijna evenveel zetels als de twee coalitiepartners samen.

Een Vlaams-nationale coalitie komt uit op maar liefst 63 zetels. Een traditionele tripartite komt uit op amper 37 zetels en een Vivaldi-combinatie strandt op 44 zetels, ver weg van een meerderheid dus. Daardoor en ook omwille van het cordon blijft N-VA incontournabel.

Europees Parlement (EP)

Op basis van deze peiling zijn er geen zetelverschillen voor N-VA (3), Vooruit (2), Anders (1), Groen (1) en PVDA (1). De tweede zetel van de cd&v gaat verloren ten voordele van Vlaams Belang, dat zo vier van de dertien Vlaamse zetels opeist.

Senaat

Aangezien de Senaat toch niet afgeschaft geraakt, relateren we deze peiling ook op de verdeling van de zes Nederlandstalige gecoöpteerde senatoren. N-VA behoudt er twee en het VB krijgt er een tweede zetel bij. Vooruit en cd&v blijven op één zetel. Het is Anders dat haar enige gecoöpteerde senator kwijtspeelt.

Andere gewesten

Het Brussels Gewest wordt overwegend communistisch met 25 procent van de stemmen voor de PTB-PVDA. De PS volgt met 18 procent en pas dan komt MR – vandaag de leidende partij in de Brusselse regering – met 13,9 procent. Regeringspartij LE haalt 9 procent. Deze peiling is dus een serieuze mep voor de nieuwe Brusselse bestuursploeg. De onmiskenbare verlinksing van dit Gewest dwingt Vlaanderen tot nadenken: valt er in/met Brussel nog enige eer te halen?

In het Waalse Gewest peilt de PS op 29 procent (in 2024 was dat 23,2 procent). LE is de nummer twee met 20,2 procent (in 2024: 20,6). Maar MR krijgt enorme klappen van 29,6 procent in 2024 naar een derde plaats met 20,1 procent nu. De PTB stijgt 4,7 procent, naar 16,8 procent; Ecolo peilt op 8,1 procent (was 6,9 procent in 2024).

Vooral het verlies van MR valt op en zonder veel opzienbarend oppositiewerk doen de communisten en de PS gouden zaken.

Conclusie

Samengevat kan men zeggen dat de federale regering door deze peilingsresultaten verder onder (nog meer) druk gaat komen te staan. De begrotingscontrole voor het jaar ’26 en de budgettaire opmaak voor het jaar ’27 en ook talloze andere dossiers zullen daardoor niet dichter bij een oplossing komen.

Andere conclusie: Vlaanderen stemt rechts; de twee andere gewesten links tot extreemlinks. Maar dat had de aandachtige politieke waarnemer ook zonder deze peiling al enige tijd in de gaten …