De toorn van Netanyahu

De VN is tot de voorspelbare conclusie gekomen dat Israël zich schuldig maakt aan een genocide tegen de Palestijnse bevolking in Gaza. De definitie van genocide is nogal breed, maar kan worden samengevat als de intentie om minstens een deel van een bevolkingsgroep te vernietigen. Zowat elke burgeroorlog is in de feiten dus een genocide.

De oorlog die Israël voert tegen het Palestijnse Hamas is noch een burgeroorlog noch een conventionele oorlog. Het is ook geen reguliere strijd tegen terrorisme. Het is eerder een mix van deze drie types oorlog. Ondanks die delicate en moeilijke definieerbaarheid vind ik dat Israël geen genocide pleegt. Waarom vertel ik dadelijk.

Complex

Eerst kort iets over de historiek en uiteindelijke aanleiding van deze tragedie. De geschiedenis tussen beide volkeren is oud en complex. Om de historische situatie te duiden begint Meindert Dijkstra zijn boek Palestina en Israël: een verzwegen geschiedenis in 1200 voor Christus! Het grondgebied, vervloekt door religieuze symboliek en claims, wordt dus al eeuwenlang betwist.

Na het VN-verdelingsplan uit 1947 werd de situatie alleen maar complexer. Palestijnse opstanden, een eenzijdige Israëlische onafhankelijkheidsverklaring, de pan-Arabische invasie, Al-Nakba, de Suez-crisis, de Zesdaagse Oorlog, de koloniale nederzettingen, de Jom Kipoer-oorlog, mislukte Oslo-akkoorden en de intifada’s zijn belangrijke momenten uit het recente verleden. Telkens met verschillende aanleidingen, agressors, slachtoffers, winnaars en verliezers.

7 oktober 2023

De gecompliceerde voorgeschiedenis maakt het onmogelijk om de gebeurtenissen ondubbelzinnig te definiëren.  Wordt Gaza al dan niet illegaal bezet? Zijn aanslagen van Hamas verzet of terrorisme? Is de bouw van Joodse nederzettingen een verdediging tegen mogelijke invasies of onrechtmatig kolonialisme? De gedeelde verantwoordelijkheden en het collectieve leed zijn te oud om hierover ontegensprekelijk te oordelen.

Wat we wél met zekerheid weten is dat de terreurdaad die Hamas uitvoerde op Israëlisch grondgebied op 7 oktober 2023 terrorisme van het zuiverste soort is. De nietsontziende gruwel op Joodse burgers was geen daad van verzet maar van pure haat. Indien Hamas de middelen en manschappen had, was op die oktoberdag een échte genocide gestart. We zagen beelden van Hamas-terroristen die Gaza binnenreden met hun amper levende buit. Diezelfde beelden toonden ook de grote vreugde bij vele Palestijnse burgers die hun helden onthaalden.

Vernietiging

Benjamin Netanyahu en zijn oorlogskabinet willen effectief een deel van de Palestijnse bevolking tot de laatste man vernietigen. Namelijk elke Palestijn die lid is van het terroristische Hamas. De Hamas-strijders opereren tussen de burgers van het dichtbevolkte Gaza. Zij beschikken over een netwerk van tunnels en schuilplaatsen. Velen hiervan bevinden zich in, onder of naast publieke gebouwen zoals ziekenhuizen en scholen. Een bewuste strategie.

Om de steun van de Knesset en vooral de bevolking niet te verliezen kan Netanyahu zich geen groot verlies van manschappen permitteren. Een invasie met grondtroepen om via deur-aan-deur-gevechten Hamas uit te schakelen is daarom geen optie. Het militair objectief kan alleen bereikt worden met gerichte bombardementen. In een dichtbebouwd gebied met de vijand nabij burgerdoelen is een hoog aantal burgerslachtoffers de tol die de regering hiervoor lijkt te aanvaarden.

Blinde wraak of masterplan?

Deze tactiek past Netanyahu ondertussen bijna twee jaar toe. Een onwaarschijnlijke vernietiging van de infrastructuur en een enorm dodental zijn het gevolg. Om burgerslachtoffers te beperken wordt de bevolking vóór de bombardementen verwittigd door het Israëlische leger. Maar wel in beperkte mate en binnen een korte tijdspanne, zodat het Hamas-doelwit niet kan ontkomen.

Het Israëlisch militair optreden is ondertussen totaal ontspoord. Het doel heiligt alle middelen, ook als die genocidaire trekken vertonen. Heeft 7 oktober geleid tot deze blinde wraak of zit er meer achter de vastberadenheid van de onmenselijke militaire operatie? In het verleden eindigde een oorlog meestal met Israëlische gebiedsuitbreiding. Is dat ook nu het streven? Strategisch bekeken niet onlogisch gezien het constante risico op aanvallen vanuit Gaza.

Genocide

Ondanks de verschrikkelijke situatie in de Gazastrook, pleegt Israël volgens mij geen genocide. In het verleden is de bevolking van Palestina erg toegenomen onder Israëlisch gezag. Ook de levensverwachting steeg er enorm na de Egyptische bezetting. Dit ondanks de decennialange onophoudelijke aanvallen en aanslagen vanuit Gaza.

Binnen het kader van de ongenadige oorlogsstrategie probeert Israël effectief burgerslachtoffers te vermijden. Niet enkel via waarschuwingen vóór bombardementen, maar ook via voedselbedelingen. Maar opnieuw is de vernietiging van Hamas belangrijker dan het leven van onschuldige burgers. Om te verhinderen dat Hamas de bevoorrading in beslag neemt, laat Israël maar beperkte hoeveelheden toe. Israël pleegt dan wel geen genocide, het begaat ongetwijfeld oorlogsmisdaden. En wat verandert semantiek aan de tragische dood van een onschuldig kind?

Pro of anti

Dat de Arabische wereld pro-Palestina en anti-Israël is, hoeft geen betoog. Arabieren staan niet bekend om hun Jodenliefde. De toewijzing van de staat Israël door het vermaledijde Westen deed die haat enkel toenemen. Maar vanwaar de westerse zwart-wit-opstelling? Waarom is links anti-Israël en rechts anti-Palestina? Om te beginnen is er de ideologische verenging tot twee kampen: progressief en conservatief. Het ene kamp is tegen alles waar het andere kamp voor is. En omgekeerd.

Voor Palestina en Israël grijpt links terug naar de eeuwige dader- en slachtofferrol. Ongeacht de historische context (die ze vaak niet kennen) en de actuele feiten is het door het Westen gesteunde Israël de koloniale overheerser ten koste van de arme, onschuldige Palestijnen. De eerste altijd dader, de tweede eeuwig slachtoffer. Zelfs 7 oktober veranderde niets aan die linkse vooringenomenheid.

Voor rechts is de islamitische achtergrond van de Palestijnen voldoende om al hun acties als terrorisme te beoordelen, ondanks diezelfde complexe historiek en het radicale Joodse geloof.

Genade

Zelf vind ik dat dit conflict een zoveelste resultaat is van de onzorgvuldige westerse bemoeienis ín en mét de rest van de wereld. Het Westen is nu wel verplicht om een definitieve en rechtvaardige oplossing te helpen uitwerken. In samenspraak en consensus met alle betrokken actoren.

Israël moet veilig kunnen zijn en Palestina moet kunnen bestaan. Tot dan moet Netanyahu zijn disproportionele toorn over Hamas onmiddellijk beëindigen en de strijd humaan voeren met genade voor de Palestijnse burgers.