fbpx


Analyse, Politiek
Vivaldi

Koninklijke Vivaldiverleiders, deel 2




Zo, het is gelukt. De koninklijke Vivaldiverleiders, Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open Vld) en Senaatsvoorzitter Sabine Laruelle (MR), zijn in hun opdracht geslaagd: koning Filip heeft snel zijn regering, CD&V is losgeweekt van de N-VA, de ‘Vivaldi’-coalitie van socialisten, liberalen, groenen en CD&V staat in de steigers – een coalitie met een democratisch draagvlak in Wallonië, maar zonder stemmenmeerderheid in Vlaanderen. Peiling ‘De opiniepeiling die al enkele dagen door de Wetstraat waart – de cijfers zouden deze vrijdagavond vrijgegeven worden –…

Plus artikel - gratis maandabonnement

U heeft een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U heeft reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement



Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.







Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder je email adres en je naam en we maken een nieuw wachtwoord (als je een account hebt) of we maken automatisch een account aan.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Zo, het is gelukt. De koninklijke Vivaldiverleiders, Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open Vld) en Senaatsvoorzitter Sabine Laruelle (MR), zijn in hun opdracht geslaagd: koning Filip heeft snel zijn regering, CD&V is losgeweekt van de N-VA, de ‘Vivaldi’-coalitie van socialisten, liberalen, groenen en CD&V staat in de steigers – een coalitie met een democratisch draagvlak in Wallonië, maar zonder stemmenmeerderheid in Vlaanderen.

Peiling

‘De opiniepeiling die al enkele dagen door de Wetstraat waart – de cijfers zouden deze vrijdagavond vrijgegeven worden – en het Sars-CoV-2-virus dat al enkele weken door het land waart, zouden een keerpunt kunnen worden’, schreven wij hier vorige donderdag over de manoeuvres om CD&V te doen terugkomen van haar stelling dat de te vormen federale regering ook in Vlaanderen een meerderheid moet hebben en bijgevolg de N-VA er deel moet van uitmaken.

In wat zich sindsdien heeft voorgedaan, heeft de opiniepeiling van Het Laatste Nieuws/VTM Nieuws/RTL/Le Soir  uiteindelijk geen rol gespeeld. Niet alleen omdat de nieuwswaarde ervan verbleekte bij die van de coronacrisis, maar ook omdat ze ons weinig nieuws leerde én, vooral, omdat in deze beroerde tijden geen verkiezingen gehouden kunnen worden. Het enige dat de peiling leerde, is dat de kiesintenties begin maart niet significant gewijzigd waren ten opzichte van die in december. De ‘winst’ of het ‘verlies’ van elke partij lag binnen de foutenmarge. De drie bijkomende maanden politieke crisis hebben geen invloed gehad op het gepeilde stemgedrag.

Complot

Het Sars-CoV-2-virus heeft wél een rol gespeeld: het was de verlostang waarmee, na een dracht van ruim negen maanden, Vivaldi ter politieke wereld is gekomen. Niet door de Vlaamse christendemocraten te verleiden, maar door ze in een val te lokken waar ze niet meer uit kunnen.

‘Zaten de groenen en de PS mee in het complot?’, vroeg Bart Maddens zich af in De Tijd  van 17 maart. Hij had het over het advies van het duo Dewael-Laruelle aan de koning om ontslagnemend eerste minister Sophie Wilmès aan te stellen tot formateur, zodat ze een ‘nieuwe’, vol bevoegde regering kon vormen die het vertrouwen vraagt aan en zal krijgen van de Kamer van Volksvertegenwoordigers – een scenario dat volgens de N-VA en de sp.a niet afgesproken was aan de overlegtafel.

Het is niet uitgesloten dat de liberale opdrachthouders het perverse manoeuvre wél hadden afgesproken met de PS en de groenen. Zoals het zelfs niet uitgesloten mag worden dat de onverwachte wending van zondagochtend – Magnette schiet de enkele uren voordien overeengekomen noodregering met de N-VA af, komt met ‘volmachten’ voor het zittende rompkabinet op de proppen en krijgt daar meteen steun voor van MR-voorzitter Bouchez en Ecolo-voorzitter Nollet – helemaal niet onverwacht was, maar de sleutelscène van een vooraf geschreven Vivaldi-libretto.

Opmerkelijke demarche Magnette

Het is toch heel opmerkelijk dat, zoals Carl Devos maandagavond onthulde in De Afspraak, dat het Magnette was die vorige week donderdag de sp.a-top contacteerde om te melden dat het, gelet op de coronacrisis, tijd was om een nieuwe regering met een nieuwe premier te vormen, en om te vragen die boodschap over te brengen aan de voorzitter van de N-VA. Dat diezelfde Magnette drie dagen later zijn eigen plan de grond in boort, zogezegd na interne weerstand, en een Vivaldicoalitie in het zadel hijst, kan in elk geval in die richting wijzen.

Er is meer. Siegfried Bracke schreef het hier dinsdag al: een beeld zegt meer dan duizend woorden. Het enthousiasme waarmee Groen-voorzitter Almaci op de beruchte Bouchez-Rutten-selfie staat te juichen en te jubelen, kan die hypothese ondersteunen. Men mag geredelijk aannemen dat het niet om de ‘volmachten’ is dat ze joelt maar om de gedroomde paars-groene-regering-met-CD&V-rand.

Onvoorwaardelijk vertrouwen

Ja, misschien zoeken we het te ver, was er geen vooraf beraamd plan en heeft de vivaldisering zich en parcours de route voltrokken. Het resultaat is in elk geval hetzelfde. Na de vertrouwensstemming van donderdagmiddag heeft het koninkrijk een volwaardige Vivaldi-regering (met zelfs extra steun van Défi en cdH). In ons constitutioneel bestel is het met vertrouwen zoals met zwanger zijn: een beetje bestaat niet. Als de parlementsleden van CD&V, Open Vld, sp.a, Groen, PS, MR, Ecolo, cdH en Défi op het groene knopje drukken, geven ze hun vertrouwen aan de regering, volledig en onvoorwaardelijk, zoals het in het reglement van de Kamer staat.

Dat er van de negen partijen maar drie de ministers en staatssecretarissen ‘leveren’, doet daar niets van af – en is zelfs niet ter zake. Natuurlijk is het de gewoonte, maar nergens staat geschreven dat elke partij van een coalitie in de coalitieregering moet vertegenwoordigd zijn. Door het vertrouwen te geven, gaan sp.a, Groen, PS, Ecolo, cdH en Défi er uitdrukkelijk mee akkoord géén regeringsleden te hebben.

Dat het om een tijdelijk vertrouwen gaat en premier Wilmès het over zes maanden opnieuw gaat vragen, doet evenmin ter zake. Het vertrouwen van het parlement in een regering is altijd tijdelijk, want het kan op elk ogenblik ingetrokken worden. Dat de regering de niet-coronazaken zal beschouwen als lopende zaken, is ook al naast de kwestie. Ze mag dat uiteraard doen, maar het doet niet de minste afbreuk aan de volheid van haar bevoegdheid.

Herschikking

Nu al is het kristalhelder waar we over zes maanden zullen staan. De partijen die geen ministers en staatssecretarissen hebben worden de komende dagen en weken via hun voorzitter bij de besluitvorming betrokken. Dat is de eerste stap. Over enkele en uiterlijk zes maanden wordt de regering herschikt, krijgen ook de socialisten en de groenen ministers en staatssecretarissen, geeft de Kamer het vertrouwen aan de nieuwe regering – een ‘volwaardige’ Vivaldi-regering. Dat is de tweede stap.

De koninklijke verleiders Dewael en Laruelle hebben CD&V niet verleid. Ze hebben er een val voor gespannen. Voor CD&V was het in deze Covid-19-tijden schier onmogelijk niet in de val te trappen, dat kreeg de partij aan de Vlamingen niet uitgelegd. Uit die val geraken is al even onmogelijk, want over zes maanden, in nog steeds barre Covid-19-tijden, krijgt CD&V het onmogelijk uitgelegd dat ze het regeringsschip zou verlaten.

Mark Deweerdt

Mark Deweerdt (1952) was journalist bij De Standaard en De Financieel-Ekonomische Tijd/De Tijd, en schreef als kabinetsmedewerker toespraken en teksten voor Yves Leterme, Kris Peeters, Herman Van Rompuy en Geert Bourgeois.