fbpx


Binnenland, Politiek

Luik en Henegouwen verliezen Kamerzetel aan Brussel en Namen




Ze hebben ons verschalkt, minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V) en Filip van België. Ze hadden er zes maanden de tijd voor, tot 28 november. Omdat hun voorgangers, Joëlle Milquet (cdH) en Albert II  van België, tien jaar geleden tot 27 november hebben gewacht, namen wij ons voor vanaf vandaag op vinkenslag te liggen. Maar dat was zonder Verlinden en van België gerekend. 28 mei Al op 30 juli hebben zij het koninklijk besluit ondertekend. En al op 10…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


Ze hebben ons verschalkt, minister van Binnenlandse Zaken Annelies Verlinden (CD&V) en Filip van België. Ze hadden er zes maanden de tijd voor, tot 28 november. Omdat hun voorgangers, Joëlle Milquet (cdH) en Albert II  van België, tien jaar geleden tot 27 november hebben gewacht, namen wij ons voor vanaf vandaag op vinkenslag te liggen. Maar dat was zonder Verlinden en van België gerekend.

28 mei

Al op 30 juli hebben zij het koninklijk besluit ondertekend. En al op 10 oktober stond het in het Belgisch Staatsblad. Ze zijn dus officieel, we citeren het koninklijk besluit,  ‘de cijfers die voortvloeien uit het aantal in het Rijksregister van de natuurlijke personen ingeschreven inwoners op datum van 28 mei 2022’.

De bevolkingscijfers van die dag zijn niet gelijk aan die van, pakweg, 28 april of 28 juni 2022. Neen. De cijfers van 28 mei en alleen die bepalen hoeveel Kamerzetels er de komende tien jaar in elke kieskring te begeven zijn.

Volgens grondwetartikel 63 zijn er in ons land 150 Kamerzetels. Ze worden om de tien jaar verdeeld over de elf kieskringen, in verhouding tot hun bevolking.

Voor de tienjaarlijkse ‘zetelaanpassing’ werden lang de resultaten van de eveneens tienjaarlijkse volkstelling gebruikt. Sinds 2001 is er evenwel geen volkstelling meer.

Rijksregister

Daarom staat in de grondwet dat het bevolkingscijfer van elke kieskring ook ‘door enig ander middel, bepaald door de wet’ kan worden vastgesteld.  Volgens de wet van 13 december 2002 is dat ‘ander middel’ het Rijksregister waarin de inwoners van elke gemeente zijn ingeschreven.

Omdat de laatste volkstellingstellingsresultaten op 28 mei 2002 in het Staatsblad zijn bekendgemaakt, is 28 mei de dag waarop om de tien jaar het aantal ingeschreven inwoners van elke kieskring worden ‘geteld’.

Het was op basis van de Rijksregistercijfers van 28 mei 2012 dat er in 2013 een zetelaanpassing gebeurde. En het is op basis van de cijfers van 28 mei 2022 dat er een nieuwe zetelaanpassing zal gebeuren. Of beter: is gebeurd. Want terwijl Joëlle Milquet en Albert van België tot 30 januari 2013 wachtten om aan het rekenen te slaan, hebben Annelies Verlinden en Filip van België dat meteen op 30 juli gedaan. De nieuwe zetelverdeling stond op 10 oktober in het Staatsblad – en voor zover wij konden nagaan, heeft geen enkele krant dat gemerkt.

Nederlandse taalgroep

De verdeling van de Kamerzetels bij de verkiezingen van, zonder tegenbericht, 2024 en 2029 ziet er zo uit (tussen de haakjes het verschil met de vorige verdeling):

Antwerpen                24 (-)

Limburg                    12 (-)

Oost-Vlaanderen     20 (-)

Vlaams-Brabant      15 (-)

West-Vlaanderen    16 (-)

Brussel-Hoofdstad  16 (+1)

Henegouwen             17 (-1)

Luik                           14 (-1)

Luxemburg               4 (-)

Namen                      7 (+1)

Het goede nieuws is dat Vlaanderen geen Kamerzetel(s) verliest en de Nederlandse taalgroep in de Kamer niet kleiner wordt. Een simulatie op basis van de demografische vooruitzichten van het Federaal Planbureau en de Algemene Directie Statistiek van de FOD Economie had Gert-Jan Put en Bart Maddens in 2017 doen vrezen dat Limburg en West-Vlaanderen in 2023 elk een Kamerzetel zouden verliezen en de Nederlandse taalgroep in de Kamer daardoor zou slinken van 87 naar 85. Dat is dus niet het geval (en zegt een en ander over de betrouwbaarheid van demografische vooruitzichten …). Volgens onze simulatie op basis van de bevolkingscijfers van 22 januari 2022 was het mogelijk dat Limburg een Kamerzetel zou moeten afstaan aan Namen, maar ook dat gebeurt niet.

Winst voor MR

Het zijn twee Waalse provincies, Henegouwen en Luik, die een zetel verliezen aan – en op dat punt klopte de simulatie van Put en Maddens wel – Brussel-Hoofdstad en Namen. De twee zetels blijven in de Franse taalgroep, want ook in 2024 zal geen enkele Vlaamse partij voldoende stemmen halen om één van de 16 Brusselse zetels in de wacht te slepen.

In Henegouwen zal het hoogstwaarschijnlijk Ecolo zijn dat een zetel verliest, al kan het, afhankelijk van de verkiezingsuitslag, ook de PS zijn. In Luik is het net omgekeerd: hoogstwaarschijnlijk verliest de PS er een zetel, al kan het ook Ecolo zijn. In Brussel-Hoofdstad gaat de bijkomende zetel vermoedelijk naar de PS, in Namen zal de MR een zetel winnen. Het ziet er in elk geval naar uit dat in het zuiden des lands ‘links’ een zetel moet afstaan aan ‘rechts’.

Vlaams Parlement

Het is op basis van de bevolkingscijfers van 28 mei 2022 dat ook de zetels in het Vlaams Parlement opnieuw moeten worden verdeeld over de kieskringen. De Vlaamse regering moet de berekening nog doen, maar dit zal het resultaat zijn:

Antwerpen                33 (-)

Limburg                    16 (-)

Oost-Vlaanderen     27 (-)

Vlaams-Brabant      21 (+1)

West-Vlaanderen    21 (-1)

De berekening bevestigt onze simulatie van mei: West-Vlaanderen ziet één van zijn 22 zetels (hoogstwaarschijnlijk een N-VA-zetel, eventueel een zetel van het Vlaams Belang) verhuizen naar Vlaams-Brabant, waar de kans zeer groot is dat hij Open Vld toevalt.

Mark Deweerdt

Mark Deweerdt (1952) was journalist bij De Standaard en De Financieel-Ekonomische Tijd/De Tijd, en schreef als kabinetsmedewerker toespraken en teksten voor Yves Leterme, Kris Peeters, Herman Van Rompuy en Geert Bourgeois.