fbpx


Binnenland

Verkeerschaos in ’t stad

Antwerpen voert al decennia een pro-autobeleid


Aangeboden door deze bibliotheek


Dit plus-artikel wordt u aangeboden door deze bibliotheek die voor u een abonnement nam.

Vindt u het interessant? Neem dan vandaag uw eigen gratis proefabonnement van 30 dagen.



In de kerstvakantie trokken duizenden Nederlanders naar de Vlaamse steden om te winkelen en te genieten van een hapje en een drankje. In de autovriendelijke stad Antwerpen leidde dat elke dag tot een ongeziene verkeerschaos waarvan de fietsers en de tram- en busgebruikers de dupe waren. Maar ook zonder noorderburen stikt het Antwerpse stadshart in overbodig verkeer. Het gevolg van het decennialang gevoerde pro-autobeleid. Met de komst van N-VA in het stadsbestuur werd het nog erger. Dwars door het hart…

Niet ingelogd - Plus artikel - log in of neem een gratis maandabonnement

U hebt een plus artikel ontdekt. We houden plus-artikels exclusief voor onze abonnees. Maar uiteraard willen we ook graag dat u kennismaakt met Doorbraak. Daarom geven we onze nieuwe lezers met plezier een maandabonnement cadeau. Zonder enige verplichting of betaling. Per email adres kunnen we slechts één proefabonnement geven.

(Proef)abonnement reeds verlopen? Dan kan u hier abonneren.


U hebt reeds een geldig (proef)abonnement, maar toch krijgt u het artikel niet volledig te zien? Werk uw gegevens bij voor deze browser.

Start hieronder de procedure voor een gratis maandabonnement





Was u al geregistreerd bij Doorbraak? Log dan hieronder in bij Doorbraak.

U kan aanmelden via uw e-mail adres en wachtwoord of via uw account bij sociale media als u daar hetzelfde e-mail adres hebt.








Wachtwoord vergeten of nog geen account?

Geef hieronder uw e-mail adres en uw naam en we maken automatisch een nieuw account aan of we sturen u een e-mailtje met een link om automatisch in te loggen en/of een nieuw wachtwoord te vragen.

Uw Abonnement is (bijna) verlopen (of uw browser moet bijgewerkt worden)

Uw abonnement is helaas verlopen. Maar u mag nog enkele dagen verder lezen. Brengt u wel snel uw abonnement in orde? Dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Heeft u een maandelijks abonnement of heeft u reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw abonnement bij voor deze browser en u leest zo weer verder.

Uw (proef)abonnement is verlopen (of uw browser weet nog niet van de vernieuwing)

Uw (proef)abonnement is helaas al meer dan 7 dagen verlopen . Als uw abonnementshernieuwing al (automatisch) gebeurd is, dan moet u allicht uw gegevens bijwerken voor deze browser. Zoniet, dan kan u snel een abonnement nemen, dan mist u geen enkel artikel. Voor 90€ per jaar of 9€ per maand bent u weer helemaal bij.

Als "Vriend van Doorbraak" geniet u bovendien van een korting van 50% op de normale abonnementsprijs.

Reeds hernieuwd, maar u ziet toch dit bericht? Werk uw gegevens bij voor deze browser of check uw profiel.


In de kerstvakantie trokken duizenden Nederlanders naar de Vlaamse steden om te winkelen en te genieten van een hapje en een drankje. In de autovriendelijke stad Antwerpen leidde dat elke dag tot een ongeziene verkeerschaos waarvan de fietsers en de tram- en busgebruikers de dupe waren.

Maar ook zonder noorderburen stikt het Antwerpse stadshart in overbodig verkeer. Het gevolg van het decennialang gevoerde pro-autobeleid. Met de komst van N-VA in het stadsbestuur werd het nog erger.

Dwars door het hart van de stad

De Meirbrug slaat de brug tussen de Meir, de Huidevettersstraat, de Schoenmarkt, de Eiermarkt, de Katelijnevest en de De Wilde Zee, een minivoetgangerszone. In een normale stad zouden op deze brug alleen voetgangers, fietsers en de tram te gast zijn. In Antwerpen is het een schakel in een route die de auto dwars door het hart van de stad leidt.

Tijdens de week voor Kerstmis hebben we enkele malen de slechte luchtkwaliteit getrotseerd om de chaos op de Meirbrug gade te slaan. In de Katelijnevest ontwaar je een tram van lijn 7 die tot tien minuten nodig heeft voor amper honderd meter. Tram 4 moet minuten wachten om af te buigen naar de Huidevettersstraat. Resultaat: ontregeling van het tramverkeer en reizigers die tot een half uur bij de haltes moeten wachten .

In de Nationalestraat hetzelfde schouwspel. Tram en bus (4 lijnen) schuiven aan in de file. Soms een kwartier vanaf het Tropisch Instituut voor Geneeskunde tot de Groenplaats. Het stadsbestuur en politie vinden het normaal.

Verkeerslichten

De beleidsmakers roepen te pas en te onpas dat het openbaar vervoer (ov) een belangrijke rol moet spelen in de mobiliteit. Wie gelooft hen nog?

Verkeerslichtenbeïnvloeding pro tram en bus werd al begin van de jaren zeventig van de vorige eeuw in Zwitserse en Duitse steden ingevoerd. In Antwerpen heeft de tram anno 2022 vaak groen als hij er niet is, rood als hij het verkeerslicht nadert. Vlaanderen is een achterlijke regio op vlak van verkeerslichtenregeling. Hoe slim/dom is de Administratie van Wegen en Verkeer (AWV)?

Geef de naderende tram altijd groen. Dat duurt tien seconden. Met tien trams per uur en per richting kom je uit op drie minuten en twintig seconden per uur. Resten ruim 56 minuten voor voetgangers, fietsers en de auto. Het klinkt logisch, maar niet in Vlaanderen.

P+R

De verkeerschaos was dé aanleiding om de P+R op de Luchtbal (1.700 plaatsen) en Merksem (685)  onder de aandacht te brengen. Op Linkeroever staat een duur parkeergebouw voor 1.500 auto’s. Voor 1 euro parkeer je een hele dag. Vlakbij is een tramhalte. Maar of de te dicht bij de stad gelegen P+R’s een succes worden, is twijfelachtig.

Met een gezin de tram nemen, is duur. Dan rij je naar het centrum waar veel parkeergarages zijn. Je bent meteen waar je wil zijn. In 1993, toen de centra in veel buitenlandse steden al autoluw waren, kwam er zelfs een parking onder de Groenplaats.

In alle Franse steden is het parkeerticket tevens een tramticket. Neem Straatsburg bijvoorbeeld. Daar kost dat combiticket 4,20 euro. Het geldt voor maximaal zeven personen. Kent Antwerpen deze klantvriendelijke en succesrijke formule? Zo ja, heeft de stad er met De Lijn over gepraat?

De verlenging van tramlijnen had veel automobiliteit en de bouw van P+R’s kunnen vermijden. Het beloofde miljard voor die nuttige verlengingen verdween stoemelings. Naar de overkapping van de Ring? Een frequent treinaanbod kan eveneens een alternatief bieden voor de auto. Maar de bevoegdheidsversnippering – spoor federaal, tram en bus Vlaams – leidt niet tot een beter maar tot een slechter ov, want minder samenhangend en geïntegreerd.

Lagere kosten

In 1979 wees Trends op het belang van doorstroming: lagere exploitatie-, energie- en onderhoudskosten, hogere gemiddelde snelheid, méér reizigers en dus méér inkomsten dankzij een stipte dienstverlening. Ruim veertig jaar later is er, buiten wat gerommel in de marge, nog steeds geen doorstroming. De overheid verzuimt om het overheidsbedrijf De Lijn efficiënt(er), kostenbesparend en klantvriendelijk te laten werken.

Is er uitzicht op beterschap? Schepen van Automobiliteit Koen Kennis (N-VA) pleit voor meer tramtunnels. Onder meer van de Rooseveltplaats via de Ossenmarkt en de Nationalestraat naar het Zuid. Met de tonnen geld die je onder de grond stopt, kun je bovengronds een ideaal ov organiseren en er nog wat aan overhouden. Kennis schetst utopische vergezichten. Een alibi om niets te doen voor een aantrekkelijk bovengronds ov.

De in de periode 1970-1989 gebouwde premetro zal in 2024 (!) volledig in gebruik zijn. In 1979 vroeg Trends zich af of alle tramtunnels ‘pas in 1990’ operationeel zouden zijn. De ‘derde wereld’ doet het beter.

Marktwerking

N-VA en Open Vld  zijn De Lijn liever kwijt dan rijk. Ze verwachten alle heil van marktwerking. Maar zijn buitenlandse operatoren zoals Keolis (SNCF) of Arriva (Deutsche Bahn) happig om een net te exploiteren met zo’n gebrekkige doorstroming en een infrastructuur die niet in orde is?

De roep om marktwerking heeft De Lijn aan zichzelf te wijten. De voorbije tien jaar heeft de incompetente directie er een potje van gemaakt. Medewerkers moesten opnieuw solliciteren voor hun eigen baan. Dat resulteerde vaak in verhuizen naar elders, andere taken uitvoeren of een degradatie. Mensen met veel kennis en (tram)ervaring stapten op. Dure studiebureaus werden ingeschakeld. Met weinig resultaat.

Retibo

De klant stond niet centraal. Klagende reizigers werden/worden door de klantendienst wandelen gestuurd met nietszeggende en ontwijkende antwoorden. Informatie en communicatie zijn vergeleken met Brussel en buitenlandse vervoerbedrijven – vriendelijk uitgedrukt – ondermaats. Kritische journalisten werden gewraakt.

Het ambitieuze project-Retibo (registratie, ticketing en boordcomputer) vergde vijftien jaar en kostte circa 160 miljoen euro. Het systeem was al verouderd voor het werkte. ‘We hebben de neiging om het warme water heruit te vinden. Als we even naar Brussel of over de grenzen hadden gekeken, waren we sneller, beter en goedkoper gesteld geweest’, zegt een betrokkene bij De Lijn.

Reizigers centraal

Het aantreden van Ann Schoubs op 1 januari 2021 is een lichtpunt. De burgerlijk ingenieur elektromechanica met jarenlange NMBS-ervaring is vast besloten om de reiziger weer centraal te stellen. Een hels karwei. Ze erft een vervoersbedrijf dat door jarenlange, vaak ondoordachte besparingen is uitgekleed. Door de jongste reorganisatie raakten veel medewerkers gedemotiveerd.

Extra middelen zijn dringend nodig voor onder meer achterstallig onderhoud, nieuwe tram- en busremises in Antwerpen, het op niveau brengen van de reizigersbegeleiding én hogere frequenties. Maar het is niet waarschijnlijk dat er meer geld komt voor het openbaar vervoer.

Teleurstellend is dat Vlaanderen van het Europese coronageld slechts 2,5% zal besteden aan investeringen in openbaar vervoer, namelijk de aankoop van elektrische bussen. Federaal gaat 25% naar het spoor. Hoe men in Antwerpen de 50/50 modal shift (50% duurzaam, 50% auto) in 2030 wil halen zonder een slagvaardig, snel, betrouwbaar en klantvriendelijk ov is een raadsel. Het zal de schepen van Automobiliteit Koen Kennis worst wezen.

Herman Welter

Volgt als sinds 1964 de ontwikkelingen bij de spoorwegen en het stads- en streekvervoer in binnen- en buitenland.